De Smaak te Pakken

Wat is de kern van de leerlijn ‘Heb jij de Smaak te Pakken?’ Het gaat verder dan voedseleducatie alleen. In wezen gaat het over liefde voor alles wat leeft. Schoonheid en kwetsbaarheid ervaren. Een oprechte ervaring aangaan. Handelingsperspectief geven aan leerkrachten, leerlingen en ouders.’
In gesprek met het leven en over wat werelburgerschap zou kunnen zijn.

Voor ‘t 4e jaar zijn we weer van start gegaan op de Lukasschool in Amsterdam. Terwijl sommige klassen al naar de geselecteerde excursies over voeding en slavernij of voeding en de zee gaan beginnen de kleuters in de hal van de school met een kookles over de magie van de eetbare zaden: tarwe en tuinboon. Ze dansen een plant die met wortels in de grond staat, ontdekken dat brood van eetbare zaadjes is gemaakt. We vertragen de tijd door met vergrootglazen te kijken naar de tarwe aar, vermalen de tarwekorrels tussen hun soms loszittende tanden, stampen de korrels in de vijzels tot meel, rollen een proefvinger van deeg en tegen de tijd dat ze hun tanden in deze nog warme Italiaanse grissini zetten ruikt de hele school naar warm brood en rozemarijn. Nog die dag planten ze een tuinboon en gaat er een vegan recept van een tuinbonen/ basilicum dip naar de ouders. Onze harten bonzen vol verwachting naar het vervolg de komende weken.

X
In plaats van steeds roepen: het is crisis blijf ik me inzetten om een aansprekend beeld te geven over hoe de wereld er kan uitzien. Ik doe dat met een leerlijn waarin voeding de rode draad is. Cultuur komt voort uit natuur en niet andersom.

# ervaringsgerichtleren
# voedseleducatie
# stadslandbouw
# kookworkshops

Wat nou als je gezonde voeding op de basisschool koppelt aan verantwoord wereldburgerschap? Op de Callunaschool in Ede vertel ik aan beleidsmakers voeding VWS, directeur Voedingscentrum voeding, directeur World Food experience en nog meer mensen die zich inzetten voor meer voedselbewustzijn, over de leerlijn Smaak te Pakken. Voedsel is bij uitstek het veld waarin veel van de basisschool samenkomt.
Neem brood. Een voedselschatkistje introduceert een tiental grondstoffen zoals oergraan emmer, tarwe, zout, zemelen, haver, rogge en gerst. Eerst vertragen via de zintuigen. Begin met kleine handelingen zoals tarwe laten ontkiemen, kauwen op tarwe en de gluten als kauwgommetje in je mond voelen, tarwe vijzelen en praten over witbrood en bruin brood, zout water laten verdampen tot zout. Eenmaal bij gerst, rogge en haver aangekomen behandel je ontbijtgewoontes van vroeger (bier voor kinderen) en nu. Via geschreven verhalen en tekeningen van kinderen komen cultureel bepaalde eetgewoontes in beeld. En als ze eenmaal hun eigen tarwebolletjes hebben gebakken voor de nationale ontbijtdag rijst de vraag: wat zij echt van waarde vinden voor de toekomst: voedsel delen, gastvrijheid, gezondheid, eerlijke prijs, vruchtbare bodem.

Victor Sannes, Gerda Feunekes, Tom van Loenhout, Marcel Goossens, Leon Meijer, Susanna Butterman, Joke Broekema.

Kippen challenge op de Stadsboerderij Osdorp. Zullen we de kippen beter leren kennen? Als je eitjes haalt bij de kippen is het op z’n minst beleefd om je een beetje te verdiepen in deze van oorsprong jungle-vogel uit Azië. Waar wordt een kip blij van? Buitenzijn, rennen, een stofbad nemen, graven in de aarde en er wormen en insecten uit pikken. In ons filosofisch gesprek temidden van de kippen blijkt dat de kinderen hen een goed leven wensen. Als ik ze confronteer met de situatie van de meeste legkippen, die niet meer dan een A4tje ruimte hebben, vallen ze even stil. Met deze kennis zeggen ze in de toekomst wel iets meer voor een ei te willen betalen. Nu eerst de kippen oppakken en aaien. Voorzichtig eitjes rapen en pannenkoeken bakken, in de lucht leren gooien en vullen met eigen gemaakte frambozen jam. Wat blijkt? De pannenkoek met rood framboos accent lijkt oqua kleur op de kippenveren en rode kam.

Eet vooral plantaardig. Eén van de aanbevelingen van Porcelein. In de buurtkeuken van de Stadsboerderij Osdorp inspireren wij ook verstokte vleeseters tot het proeven en zelf koken van plantaardige recepten. Dat hoeft niet duur te zijn. Afgelopen woensdag aten we uit het kookboek aan de muur: bloemen en blad van de Oost-indische kers met een zachte vulling van bulghur, peterselie, gerookte aubergine en kappertjes. Bij het dessert lieten we proeven en zien hoe je eigen noten en zaden repen kunt maken. Met dank aan vrijwilliger Amir.
Vaste kok Karin vulde dit alles aan met parelgerst met bieten en gestoofde spitskool en malse salade uit de tuin.
# Smaaktepakken





# Smaaktepakken

Op zoek naar de verhalen achter voedsel… Tuinbonen in de tuin van Stadsboerderij Osdorp en gedroogde kikkererwten uit de winkel brengen ons naar Falafel en het Midden Oosten. Het groepje Amsterdamse kinderen met ouders uit Jordanië, Irak, Marokko, Turkije, Belarus, Syrië, Ghana en Suriname heeft niet eerder Falafel en Pita gegeten. Reden temeer om ze kennis te laten maken met dit heerlijke voedzame en plantaardig eten. Zelf snijden van groenten, roosteren en vijzelen van komijn en koriander, uitrollen en uitsteken van deeg zijn slechts een aantal van de ervaringen. Woorden als vezels, plantaardig en spijsvertering herhalen we totdat ze betenis krijgen. Wat een mazzelaars…na afloop willen ze thuis zelf verder koken. Aan de kinderen zal het niet liggen.
# Tellatalent
# Smaaktepakken

Op zoek naar betekenis en zinvolle tijdsbesteding weet ik er nog wel een. De brandnetels zijn het met me eens: ze zijn onderbelicht. Terwijl velen in het park liggend , rennend en etend de tijd doorbrengen staan de brandnetels daar al een tijdje plukklaar. Ik zie weinig mensen met schaartjes en zakjes rondlopen. Terwijl een heerlijke pesto van brandnetel echt zo gemaakt is. En van der Meer legt ook nog eens haarfijn uit hoeveel waardevolle voedingssfoffen ze bevatten. parken

Begin bij een mooi kinderboek, kijk dan in de buurt waar een buurttuin/moestuin is en ga dan met kinderen op bezoek bij al die groene blaadjes waar je mee kunt koken. Voor stadsboerderijosdorp schrijf ik een kookboek aan de muur met deze maand het recept voor salsa verde. Elke woensdag kun je hier een vegetarische betaalbare maaltijd eten in de buurtkeuken. Sfeervol en gezellig, groen en vers. Reserveer via Stadsboerderijosdorp.nl

Zondag 29 mei geef ik een workshop over de wereld achter cacao. 10:30 bij Noordoogst in Amsterdam Noord. Kom je ook?

Design thinking in het onderwijs. Samen met het team van basisschool Klein Amsterdam de diepte in. De zee als onderzoeksgebied bij het vinden van meerdere persectieven. Hoe persoonlijker het onderzoek hoe meer je betrokken raakt. Essentieel in het betrekken van leerlingen bij de zee als leefsysteem. Dat is toch wat anders dat algemene kennis over een deel onderwerp. Het ene oor in en het andere weer uit.

# stadsboerderijosdorp
# ervaringsgerichtleren
# voedseleducatie
# stadslandbouw
# kookworkshops

Een klein stukje dagboek over Whole child education van de Smaak te Pakken. Klas 1/2 van de lukasschool in Amsterdam komt aarde halen voor de tuinboon die ze in de klas gaan opkweken. Twee aan twee wandelen ze de stadsboerderij Osdorp binnen. Fruit in de klas kennen ze maar op de vragen: kan er aan dezelfde boom een appel én een peer groeien? en ‘kun je in osdorp bananen aan de bomen zien hangen?’ antwoord een flink aantal kinderen met ja. Dan de kruiden. Kinderen ruiken aan rozemarijn. Nemen een takje mee voor thee thuis. Ze proeven eerst zelf de kruidenthee, en het verschil tussen een sappige en gedroogde appel. Door te drogen kun je bewaren. ‘Proeft als snoep’ , hoor ik. En ja, een schil van een gewassen appel kun je eten. Het klokhuis brengen we naar de composthoop. Onderweg komen we een kip tegen. Hé, een kip kun je aaien. De kinderen verwachten veel grote dieren te zien maar helaas. In de composthoop knagen duizenden mini diertjes aan oude blaadjes. Maar hoe kun je vrienden worden met bodemdiertjes waar je van denkt bang te zijn? Op zoek naar dit bodemleven graven ze met eigen handen in de aarde. Een doodsbange worm probeert weg te komen. Uit bieven, geschreven door bodemdieren blijkt dat deze diertjes talenten hebben en dat ze helpen de bodem vruchtbaar te maken. Tekeningen van het bodemleven in onze houten camera brengen ze in beeld en zo wordt het minder eng.
De volgende dag op school krijgen ze kookles. Ze bakken brood, draaien, rollen en wrijven deegballetjes met hun handen. Ze proeven aan tarwekorrels. 4 van de 20 kinderen herkent een tarweaar van tv. Ze dopen hun broodje in een tuinbonen/ basilicum dip en met een recept voor de ouders lopen ze twee aan twee weer naar het klaslokaal.

Een klein stukje dagboek over Whole child education van de Smaak te Pakken. Klas 1/2 van de lukasschool in Amsterdam komt aarde halen voor de tuinboon die ze in de klas gaan opkweken. Twee aan twee wandelen ze de stadsboerderij Osdorp binnen. Fruit in de klas kennen ze maar op de vragen: kan er aan dezelfde boom een appel én een peer groeien? en ‘kun je in osdorp bananen aan de bomen zien hangen?’ antwoord een flink aantal kinderen met ja. Dan de kruiden. Kinderen ruiken aan rozemarijn. Nemen een takje mee voor thee thuis. Ze proeven eerst zelf de kruidenthee, en het verschil tussen een sappige en gedroogde appel. Door te drogen kun je bewaren. ‘Proeft als snoep’ , hoor ik. En ja, een schil van een gewassen appel kun je eten. Het klokhuis brengen we naar de composthoop. Onderweg komen we een kip tegen. Hé, een kip kun je aaien. De kinderen verwachten veel grote dieren te zien maar helaas. In de composthoop knagen duizenden mini diertjes aan oude blaadjes. Maar hoe kun je vrienden worden met bodemdiertjes waar je van denkt bang te zijn? Op zoek naar dit bodemleven graven ze met eigen handen in de aarde. Een doodsbange worm probeert weg te komen. Uit bieven, geschreven door bodemdieren blijkt dat deze diertjes talenten hebben en dat ze helpen de bodem vruchtbaar te maken. Tekeningen van het bodemleven in onze houten camera brengen ze in beeld en zo wordt het minder eng.
De volgende dag op school krijgen ze kookles. Ze bakken brood, draaien, rollen en wrijven deegballetjes met hun handen. Ze proeven aan tarwekorrels. 4 van de 20 kinderen herkent een tarweaar van tv. Ze dopen hun broodje in een tuinbonen/ basilicum dip en met een recept voor de ouders lopen ze twee aan twee weer naar het klaslokaal.