Хятад хэл - 奥科

📣📣📣“制造- zhìzào, 制作-zhìzuò” нь хоёулаа үйлдвэрлэх гэсэн утгатай. Гэхдээ юу үйлдвэрлэж байгаагаасаа хамаараад ялгаатай хэрэглэгддэг.

1⃣ “制造- zhìzào” гэх энэхүү үгийг нилээд төвөгтэй бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэхэд хэрэглэнэ.

📌📌制造飞机 - zhìzào fēijī – онгоц үйлдвэрлэх
📌📌制造火车- zhìzào huǒchē- гал тэрэг үйлдвэрлэх
📌📌制造火箭- zhìzào huǒjiàn- пуужин үйлдвэрлэх

Жишээ нь:
🔖制造火箭并不是一项简单的任务
Zhìzào huǒjiàn bìng bùshì yī xiàng jiǎndān de rènwù
Пуужин үйлдвэрлэх нь амархан биш.

🔖并不是所有这些轻金属都适合制造飞机
Bìng bùshì suǒyǒu zhèxiē qīngjīnshǔ dōu shìhé zhìzào fēijī.
Эдгээр хөнгөн материалаар онгоц үйлдвэрлэхэд тохиромжгүй.

2⃣“制作-zhìzuò” гэх энэхүү үгийг гар үйлдвэрийн хялбар бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэхэд хэрэглэнэ.

📌📌制作家具 - zhìzuò jiājù – тавилга үйлдвэрлэх
📌📌制作首饰- zhìzuò shǒushì- үнэт эдлэл үйлдвэрлэх
📌📌制作工艺品- zhìzuò gōngyìpǐn- гар урлал хийх, үйлдвэрлэх

Жишээ нь:
🔖柳木可用来制作家具
liǔmù kěyòng lái zhìzuò jiājù
Бургас модыг тавилга үйлдвэрлэхэд ашиглаж болно.

🔖我想制作家具。
wǒ xiǎng zhìzuò jiājù.
Би тавилга үйлдвэрлэхийг хүсэж байна.

🔖制作工艺品太吃功夫了
Zhìzuò gōngyìpǐn tài chī gōngfūle
Гар урлал хийхэд хэтэрхий их хугацаа шаардагддаг.

“你+V+你的吧” гэсэн энэхүү бүтцийг ашиглан “чи урдах юмаа л хий” гэсэн санааг илэрхийлнэ.

Жишээ нь

🔖你看你的电视吧，
Nǐ kàn nǐ de diànshì ba,
Чи зурагтаа л үз,

🔖你吃你的饭吧, 他的事我来管
nǐ chī nǐ de fàn ba, tā de shì wǒ lái guǎn
Чи хоолоо л ид, түүний хэргийг бүү анхаар.

☔☔Бороотой өдрийн мэнд☔☔

📣📣Өнөөдөр 反而 (fǎn'ér) болон 倒 (dào) зэрэг дайвар үгсийн талаар тайлбарлахаар бэлдлээ. Энэхүү 2 үг нь хоёулаа “эсрэг, гэвч” гэсэн утгыг илэрхийлдэг.

1⃣反而 (fǎn'ér)-ийн утга нь "гэхдээ" гэсэн хэмжээнээс хэтэрч, ямар нэгэн зүйл таны бодож байснаас огт эсрэг байгааг илэрхийлэхэд ашиглана.

📌Өгүүлбэрийн бүтэц:
..... ， Subj. + 反而 + [Гэнэтийн үр дүн]

Энийг дэлгэрэнгүй тайлбарлавал өгүүлбэрийн эхэнд тухайн нэг санааг бичнэ, араас нь 反而-г ашиглан тухайн санаа нь түүний хүлээлтээс тэс өөр байгааг бичнэ.

Жишээ нь:

🔖吃 了 这个 药 ， 病反而 更 严重 了。
Chī le zhège yào, bìng fǎn'ér gèng yánzhòng le.
Эм уусны дараа эсрэгээрээ өвчин хүндэрсэн.

🔖雪不但没停，反而更大了。
Xuě bùdàn méi tíng, fǎn'ér gèng dàle.
Цас ороод зогсох нь битгий хэл улам ч илүү ширүүн орж байна.

🔖他 没有 放弃 ， 反而 更 努力 了！
Tā méiyǒu fàngqì, fǎn'ér gèng nǔlì le!
Тэр бууж өгөөгүй эсрэгээрээ улам илүү хичээн ажилласан.

2⃣倒 (dào) нь эсрэг утгыг илэрхийлэх боловч өнгө аясын хувьд 反而 (fǎn'ér)-аас хүч сул байдаг. Ихэнх тохиолдолд энэ үгийг ашиглаж байгаа үед тухайн өгүүлбэрийн нэг нь эерэг нөгөө нь сөрөг утгатай байдаг.

Жишээ нь:

🔖这个 饭店 环境 很 差 ， 菜 倒 挺好 吃 。
Zhège fàndiàn huánjìng hěn chà, cài dào tǐng hào chī.
Энэ зоогийн газрын орчин нь маш муу боловч эсрэгээрээ хоол нь их амттай.

🔖他 经常 不 去 上课 ， 成绩 倒 考 得 不错 。
Tā jīngcháng bù qù shàngkè, chéngjī dào kǎo dé bùcuò.
Тэр ихэвчлэн хичээлдээ явдаггүй ч гэсэн эсрэгээрээ дүн нь нилээд сайн байдаг_

🔖虽然 天气 很 热 ， 倒是 有点 风 。
Suīrán tiānqì hěn rè, dǎoshì yǒudiǎn fēng.
Хэдийгээр цаг агаар маш халуун байгаа боловч эсрэгээрээ жаахан салхитай байна.

📣📣Хятад хэл анх сурч байгаа хүмүүс 以前 (yǐqián), 从前(cóngqián) 2 үг дээр толгой нь эргэх явдал цөөнгүй гардаг. Учир нь энэхүү 2 үг маань хоёулаа өнгөрсөнд болсон үйл явдалыг илэрхийлэхэд ашиглагддаг. Монгол хэлэнд "урьд, өмнө" гэж орчуулагддаг. Тэгвэл энэхүү 2 үгийг арай дэлгэрэнгүй байдлаар авч үзье.

📌📌📌📌 "从前 (cóngqián)" гэдэг нь "эрт дээр үеэс" эсвэл "эрт дээр үед" гэсэн утгатай өнгөрсөн цаг үеийг хэлдэг бол "以前 (yǐqián)" нь одоогийнхоос илүү ойр өнгөрсөн цагийг илэрхийлэхэд хэрэглэнэ.

1⃣“以前 (yǐqián)”-ийг өгүүлбэрийн эхэнд эсвэл дунд хэсэгт дараах байдлаар байрлуулж болно.

▶以前 + Subj. + Verb + Obj.
▶Subj. + 以前 + Verb + Obj.

🔖以前 ，我 很 瘦。
Yǐqián, wǒ hěn shòu.
Би өмнө нь маш туранхай байсан.

🔖你 以前 是 做 什么 的？
Nǐ yǐqián shì zuò shénme de?
Чи өмнө нь юу хийдэг байсан бэ?

🔖以前 我 不 会 说 中文 。
Yǐqián wǒ bù huì shuō Zhōngwén.
Өмнө нь би хятад хэлээр ярьж чаддагүй байсан.

🔖以前我讨厌 吃蔬菜。
yǐqián wǒ tǎoyàn chī shūcài.
Өмнө би ногоо идэхийг үзэн яддаг байсан.

🔖以前 我 不 认识 他。
Yǐqián wǒ bù rènshi tā.
Өмнө нь би түүнийг таньдаггүй байсан.

2⃣"从前 (cóngqián)" нь үргэлж өгүүлбэрийн эхэнд бичигдэнэ.

▶从前 + Subj. + Verb + Obj.

Жишээ нь:
🔖从前,有 一个 美女 叫 西施。
Cóngqián, yǒu yígè měinǚ jiào Xīshī
Эрт урьд цагт Си Ши хэмээх гоо бүсгүй байжээ.

🔖从前,山上有一座 城堡。
Cóngqián, shān shàng yǒu yízuò chéngbǎo.
Эрт урьд цагт уулан дээр нэгэн цайз байжээ.

📣📣📣Хятад хэлээр “因为...所以...” бүтцийг ашиглан шалтгаан ба үр дүнг илэрхийлнэ.

• 因为- учир нь, яагаад гэвэл
• 所以-иймээс, тиймээс, тийм учраас

Жишээ нь:

🔖因为 要 迟到 了 ， 所以 我 走得 很快。
Yīnwèi yào chídào le, suǒyǐ wǒ zǒu de hěn kuài.
Би хоцрох гэж байгаа болохоор хурдан алхаж байна.

(走得 很快 zǒu dé hěn kuài - хурдан алхах үйлдлийг хийж байгаа шалтгаан нь 要 迟到 了 yào chídào le - хоцрох учраас)

🔖因为 我 有 一个 中国 女朋友 ， 所以 我 要 学 中文。
Yīnwèi wǒ yǒu yī gè Zhōngguó nǚpéngyou, suǒyǐ wǒ yào xué Zhōngwén.
Би Хятад найз охинтой тул хятад хэл сурах хэрэгтэй.

🔖因为 他 生病 了 ， 所以 没 上课 上课。
Yīnwèi tā shēngbìng le, suǒyǐ méi qù shàngkè.
Тэр өвчтэй байсан болохоор хичээлдээ яваагүй.

🔖因为 我 很 累 ， 所以 要 休息。
Yīnwèi wǒ hěn lèi, suǒyǐ yào xiūxi.
Би маш их ядарсан тул амрах хэрэгтэй.

📚📚Үр дүнгийн “好”нэмэлт нь “verb+好了” буюу үйл үгийн араас дагалдаж, үйлдлийг хангалттай гүйцэтгэсэн болохыг илтгэдэг. Жишээлбэл,

📌我做作业了。Би гэрийн даалгавараа хийсэн.
我做好作业了。Би гэрийн даалгавараа хийгээд дуусчихсан.

📌我复习这一课了。Би энэ хичээлийг давтсан.
我复习好这一课了。Би энэ хичээлийг давтчихсан.

📌我已经准备好九月去考HSK了。
Wǒ yǐjīng zhǔnbèi hǎo jiǔyuè qù kǎo HSK le.
Би 9 сард HSK шалгалт өгөхөөр аль хэдийнээ бэлдчихсэн.

📌我早就想好了。
Wǒ zǎo jiù xiǎng hǎole.
Би аль хэдийнээ бодчихсон.

📣📣Бид өдөр тутмын амьдралдаа 2 үйлдлийг зэрэг хийх тохиолдол элбэг байдаг. Жишээлбэл, ажилдаа явахдаа хөгжим сонсох, зурагт үзэж байхдаа утсаар ярих, найзуудтайгаа дэлгүүр хэсч байхдаа чатлах гэх мэт.

🔮🔮🔮🔮Тэгүл дээрх үйлдлүүдийг
一边 (yìbiān)… 一边 (yìbiān) бүтцийг ашиглан төгс илэрхийлж болно. Гол нь тухайн хоёр үйлдэл нь хоёулаа идэвхтэй, нэгэн зэрэг хийгдэх ёстойг анхаараарай.

➡➡➡Өгүүлбэрийн бүтэц нь
“Subject + 一边 + verb, 一边 + verb” байна.

Жишээ нь дээр авч үзвэл,

🔖我喜欢一边看书，一边喝茶。
Wǒ xǐhuan yìbiān kàn shū, yìbiān hē chá.
Би ном уншингаа цай уух дуртай.

🔖我一边吃饭,一边看 电视.
Wǒ yībiān chīfàn, yībiān kàn diànshì .
Би хоолоо идэж байхдаа зурагт үздэг.

🔖你可以一边健身，一边听播客。
Nǐ kěyǐ yìbiān jiànshēn, yìbiān tīng bōkè.
Чи дасгал хийж байхдаа подкаст сонсож болно.

🔖她喜欢一边抱着孩子,一边唱歌。
Tā xǐhuan yībiān bàozhe háizi, yībiān chànggē.
Тэр эмэгтэй хүүхдээ тэвэрч байхдаа дуулах дуртай.

📣📣📣再 (zài) ба 又 (yòu) хоёулаа үйлдлийн давталтыг илэрхийлж байгаа бөгөөд монгол хэлнээ "дахин" гэж орчуулагдна. Хэдийгээр энэхүү 2 үг нь 2уулаа үйл хөдлөл эсвэл төлөв байдлын давталтыг илэрхийлдэг боловч өгүүлбэрт өөр өөрөөр ашиглагддаг. Тодруулбал,

1⃣又 (yòu)-г аль хэдийн болсон үйлдлийн давталтыг илэрхийлэхэд ашиглана.

Жишээ нь:
🔖Jīntiān yòu xià yǔ le.
今天 又 下 雨 了。
Өнөөдөр дахиад бороо орж байна.

🔖我们 队 又 赢 了 。
Wǒmenduì yòu yíngle.
Манай баг дахин яллаа.

🔖他昨天又去打篮球了。
Tā zuótiān yòu qù dǎ lánqiúle.
Тэр өчигдөр дахин хөл бөмбөг тоглохоо явсан.


2⃣Харин 再 (zài)-г ирээдүйд болох үйлдлийн давталтыг илэрхийлэхэд ашиглана. Өөрөөр бол тухайн үйл явдал нь аль хэдийн болсон бөгөөд дахин тохиолдох гэж буй нөхцөлд байдалд хэрэглэнэ.

Жишээ нь:

🔖Nǐ zài shì yí cì.
你 再 试 一 次。
Дахин оролдоно уу.

🔖Wǒ men xiàcì zài lái zhèlǐ bɑ.
我们 下次 再 来 这里 吧。
Бид дараагийн удаа дахиад энд ирнэ.

请 再说 一遍 。
🔖Qǐng zàishuō yí biàn.
Дахин хэлээрэй.

📣📣📣Хятад хэлэнд 常常 (cháng cháng) ба 往往 (wǎng wǎng) гэсэн нэр томъёог хоёуланг нь "үргэлж, дандаа" гэж орчуулж болно. Гэсэн хэдий ч бусад ижил утгатай үгүүдийн адилаар эдгээр нь зарим талаараа ялгаатай байна.

📌📌Тухайлбал, 常常 (cháng cháng) нь аливаа нэг үйлдэл тогтмол хийгдэж байгаа эсэхээс үл хамааран ямар нэгэн үйлдэл олон удаа тохиолддог болохыг харуулах бол 往往 (wǎng wǎng) нь тухайн үйлдэл нь тодорхой эсвэл тогтмол цаг хугацаанд байнга тохиолддог болохыг илэрхийлдэг.

📌📌Өөрөөр бол 常常(cháng cháng)-аар байнгын боловч хэвшил болох албагүй утгыг илэрхийлэх бол 往往 (wǎng wǎng)-аар хэвшсэн зүйлийг илэрхийлнэ.

Жишээ нь:

🔖1. 我 常常 看书。
Wǒ chángcháng kàn shū.
Би дандаа ном уншдаг

🔖2. 我小时候，妈妈常常给我讲故事。
Wǒ xiǎo shíhòu, māma cháng cháng gěi wǒ jiǎng gùshì.
Намайг жаахан байх үед ээж үргэлж үлгэр ярьж өгдөг.

🔖3. 晚饭后，他往往去湖边散步
Wǎnfàn hòu, tā wǎngwǎng qù hú biān sànbù
Оройн хоолны дараа тэр дандаа нуурын эргээр зугаалдаг.

🔖4. 我们往往周五晚上去逛街。
Wǒmen wǎngwǎng zhōu wǔ wǎnshàng qù guàngjiē.
Бид нар 5 дахь болгоны орой дандаа дэлгүүр хэсдэг.