30/12/2025
"Education vs Schooling"
(ပညာသင်ခြင်းနဲ့ ကျောင်းတက်ခြင်း မတူညီပုံ)
ကျွန်တော်တို့အများစုဟာ "ကျောင်းတက်တာ" နဲ့ "ပညာသင်တာ" ကို အတူတူပဲလို့ ထင်မှတ်တတ်ကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ တကယ်တမ်းမှာတော့ ဒီနှစ်ခုကြားမှာ ကွာခြားတဲ့ အဓိပ္ပာယ်တွေ ရှိနေပါတယ်။
ကမ္ဘာကျော်စာရေးဆရာကြီး မာ့ခ် တွန်း (Mark Twain) ကတော့ သူ့ရဲ့ ပညာရေးအမြင်ကို အခုလို ပြတ်ပြတ်သားသား ပြောခဲ့ဖူးပါတယ်။
"I have never let my schooling interfere with my education."(ကျွန်တော် ကျောင်းတက်ခဲ့ရတာတွေကို ကျွန်တော့်ရဲ့ ပညာသင်ယူမှုမှာ အနှောင့်အယှက် အဖြစ်မခံခဲ့ပါဘူး။)
ဒါဟာ ကျောင်းမတက်နဲ့လို့ ပြောတာမဟုတ်ပါဘူး။ ကျောင်းသင်ရိုးတွေထဲမှာပဲ ကိုယ့်ရဲ့ အသိဉာဏ်ကို ဘောင်မခတ်ထားဖို့ သတိပေးလိုက်တာပါ။
ကျောင်းတက်ခြင်း (Schooling) ဆိုတာ ဘာလဲ?
ကျောင်းတက်ခြင်းဆိုတာ သတ်မှတ်ထားတဲ့ အဆောက်အအုံ (လေးထောင့်ကန် စာသင်ခန်း) ထဲမှာ၊ သတ်မှတ်ထားတဲ့ အချိန်ဇယားအတိုင်း၊ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဘာသာရပ်တွေကို လေ့လာပြီး "ဘွဲ့လက်မှတ်" တစ်ခုရအောင် ကြိုးစားတဲ့ အစီအစဉ် (System) တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ၎င်းက သင့်ကို အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပြုဖို့ (Make a living) အတွက် အခြေခံကို ပေးပါတယ်။
ပညာသင်ခြင်း (Education) ဆိုတာ ဘာလဲ?
ပညာသင်ခြင်းဆိုတာကတော့ စာသင်ခန်းရဲ့ အပြင်ဘက်အထိ ကျယ်ပြန့်ပါတယ်။ အမှားတွေဆီက သင်ယူတာ၊ စာအုပ်တွေဖတ်တာ၊ လူတွေနဲ့ ဆက်ဆံတာ၊ ပြဿနာတွေကို ဖြေရှင်းတတ်တာနဲ့ "ဘဝကို ရင်ဆိုင်တတ်တဲ့ စွမ်းရည်" ကို တည်ဆောက်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ၎င်းက သင့်ကို ဘယ်လိုရှင်သန်ရမလဲ (How to live) ဆိုတာကို သင်ကြားပေးပါတယ်။
ဘာကြောင့် ပညာသင်သူ (Learner) ဖြစ်ဖို့ လိုအပ်တာလဲ?
သင်ဟာ ကျောင်းမှာ ပထမရခဲ့သူ ဖြစ်နိုင်ပေမယ့်၊ ဘဝမှာ သင်ယူမှုကို ရပ်တန့်လိုက်ရင် သင့်ရဲ့ အသိပညာတွေက သက်တမ်းကုန် (Expired) သွားပါလိမ့်မယ်။ ကျောင်းကပေးတဲ့ "Formula" တွေက သင့်ကို အလုပ်ရစေနိုင်ပေမယ့်၊ ပညာသင်ယူလိုတဲ့ "Mindset" ကသာ သင့်ကို ဘဝမှာ ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက် ဖြစ်လာစေမှာပါ။
ပညာရေးရဲ့ တကယ့်ပန်းတိုင်ဟာ စာမေးပွဲအောင်ဖို့တင်မဟုတ်ဘဲ၊ မနက်ဖြန်မှာ ဒီနေ့ထက် ပိုတော်တဲ့သူ၊ ပိုပြီး ဆင်ခြင်တုံတရားရှိတဲ့သူ၊ ပိုပြီး ကိုယ်ချင်းစာတရားရှိတဲ့သူ ဖြစ်လာဖို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
"ဘွဲ့လက်မှတ်က သင့်ကို အလုပ်တံခါးကို ဖွင့်ပေးနိုင်လိမ့်မယ်။ ဒါပေမဲ့ ပညာသင်ယူလိုစိတ်ကသာ သင့်ကို အဲ့ဒီတံခါးရဲ့ တစ်ဖက်ခြမ်းမှာ အောင်မြင်အောင် ပံ့ပိုးပေးမှာပါ။"
ဒီနေ့ ခေတ်ကြီးမှာ ကျောင်းတွေကနေ သင်ပေးလိုက်တဲ့ ပညာတွေအပြင်၊ သင်ကိုယ်တိုင် စိတ်ဝင်စားလို့ ပြင်ပကနေ လေ့လာနေတဲ့ အရာတွေက ဘာတွေဖြစ်မလဲ? Comment မှာ ပြောပြပေးခဲ့ပါဦး။
SayaRyan
#ပညာရေး #ကျောင်းတက်ခြင်းနှင့်ပညာသင်ခြင်း #မြန်မာ
