11/05/2025
ယနေ့မှစ ကလေးငယ်များကိုဖုန်းဖြတ်မည် မည်သူမှ ဖုန်းမပြရန်တောင်းဆိုချင်ပါသည်
ဖုန်းနဲ့ ငြိမ်တယ်
ကလေး၏ လူမှု့ဘ၀ပါ ငြိမ်သွားစေနိုင်ပါတယ်။
ကလေးများကို ငြိမ်နေဖို့ ဖုန်း TV လုံး၀မပေးပါနှင့်။
Phone, Tablet, Games, TV, ကာတွန်း စသည့်
Screen Time ၏ ဆိုးကျိုးများ
ဦးနှောက်အားရုံကြော ပုံမှန်အလုပ်မလုပ်ခြင်း။
လူတွေနဲ့ စကားပြောဆက်သွယ်မှုမလုပ်နိုင်ခြင်း။
မှတ်ဥာဏ်သာကောင်းပြီး ပုံမှန်မတွေးခေါ်နိုင်ခြင်း။
နေ့စဉ် အီးသေးကိစ္စပင် မတောင်းဆိုတတ်ခြင်း။
ထမင်းဟင်းအာဟာရကို ပုံမှန်ကလေးများလို မစားတတ်ခြင်း၊
လိုချင်တာ ဖြစ်ချင်တာ မတောင်းတတ်ခြင်း။
စိတ်ကစင့်ကလျားဖြစ်နေခြင်း။
ကိုယ်ခန္ဓာကို မထိန်းချူပ်နိုင်ခြင်း။
ခံစားမှုကို မဖော်ပြတတ်ခြင်း ။
အမြဲ ဂဏာမငြိမ်ခြင်း။
အိပ်စက်နိုင်မှုမရှိခြင်း၊
ကလေးငယ်စဉ်မှာ မိသားစုများ မအားလပ်လို့ ကလေးအား
Phone, Tablet, Games, TV, ကာတွန်း စသည့်တို့ဖြင့်
ငြိမ်နေအောင် အချိန်ကုန် အဖော်ပြုစေပါက
ကလေးသည် လူမှု့ဘ၀တွင် အခက်အခဲများစွာ ရင်ဆိုင်နိုင်ဖို့ ကလေးမိသားစုများ အဆင်သင့်ပြင်ထားပါ။
ယနေ့ သင်မအားလပ်မှုသည်
သင်ကလေး၏ လူမှု့ဘ၀ကို ပေးဆပ်ရပါလိမ့်မည်။
ကလေးများ ငယ်စဉ်မှာ သင်အားအောင်လုပ်ပါ။
သင့်ကလေးကို အဖေါ်အဖြစ် အုပ်ထိန်းသူအဖြစ်
နေ့စဉ် သင်ကြားကစားပေးပါ။
ကလေးများကို ငြိမ်နေဖို့ ဖုန်း TV လုံး၀မပေးပါနှင့်။
ကလေး၏ လူမှု့ဘ၀ပါ ငြိမ်သွားစေနိုင်ပါတယ်။
မိသားစုအတော်များများထဲက
၅နှစ်အောက် ကလေးတွေ ဒီပြသနာတွေနဲ့
ရင်ဆိုင်နေရပါတယ်။
နေ့စဉ်နဲ့အမျှ ဒီလိုကလေးတွေကို တွေ့ရတာများလာတော့
ရင်ထဲ စိတ်မကောင်းလွန်းလို့ပါ။
ကလေးက စကားသိပ်မပြောဘူး
မိဘက မအားလို့
အဖိုးအဖွားတွေ မရှိလို့ မထိန်းနိုင်လို့
ကလေးထိန်းနဲ့ပဲထားရလို့
ဘယ်သူမှ ကလေးနား နေချိန်မပေးနိုင်လို့
အကြောင်းပြချက်များစွာသည်
ကလေးဘ၀ကို တကယ်ပင် ငြိမ်သွားစေတာပါပဲ။
ကလေးကို ကလေးမိသားစုက ကူညီမှ ဖြစ်မှာပါ။
ကလေးကို ချစ်ရင် ကလေးနဲ့အတူ အချိန်ကုန်လွန်ပါစေ
ကလေးနဲ့အတူ ကလေးလို ဆော့ကစားပါ။
ကလေးနဲ့အတူ ပြေးလွှားခုန်ကစားပါ။
ကလေးနဲ့အတူ ပြောဆိုငြင်ခုံကာ ကစားပါ။
သင်ကလေးသည် ပုံမှန်ထက် ထူးချွန်နေပါလိမ့်မည်။
သင့်ကလေးကို တကယ်ချစ်သလား။
အထပ်ထပ် အခါခါ မိမိကိုယ်ကို မေးကြည့်ပါ။
သင့်ကလေးကို သင်ချစ်ပေးပါ။
လူတိုင်း မိသားစုတိုင်း ဘ၀အခက်အခဲများစွာ ရင်ဆိုင်ရပါတယ်
ဘယ်လောက်ကြီးသော ရည်မှန်းချက် နဲ့ အခက်အခဲရှိရှိ
သင့်ကလေးဘ၀ကို စတေးမခံပါနဲ့။
တကယ်ချစ်ပေးပါ။
11/05/2025
ကလေးရိုင်းရသည့် အကြောင်းရင်း (၆) ချက်ရှိပါသည်။
၁- သူ့ပတ်ဝန်းကျင်က မိဘ၊အဖိုးအဖွား၊ မောင်နှမ၊ သူငယ်ချင်း၊ ဆရာမ တို့ ရိုင်းလို့။
ကျနော့ အိမ်ရှေ့မှ မိဘ၊ အမတွေသည် ကလေးငယ်အား အသားကုန်အော်သည်။ အိမ်ဖော်ကအစ ကလေးငယ်အားအော်သည်။ ကလေးငယ်သည် ၂ နှစ်၊ ၃ နှစ်အရွယ်မှစ၍ ပြန်အော်သည့်အပြင်လက်ထဲရှိတာနှင့် တစ်ခုခုကို ထုရိုက်တတ်သည်။ ဤတွင် မိဘတွေက ပိုအော်လေသည်။ ကလေးက ပိုပိုဆိုးလာလေသတည်း။
၂- သူတို့၏ စိတ်ခံစားမှုကို သူတို့မထိန်းသိမ်းတတ်သေး၍ ဖြစ်သည်။
ကလေးသည် မွေးကတည်းကစငိုသည်။ သူတို့ခံစားချက်ကို မထိန်းသိမ်းတတ်ပေ။ ဒါကို အုပ်ထိန်းသူက သိနားလည်ရမည်။ ကလေးနှင့် ပြိုင်မမိုက်သင့်၊ ဒေါသအိုးမပေါက်ကွဲ သင့်ပေ။
၃- သူတို့၏ စိတ်ခံစားမှုကို စကားအဖြစ်ထုတ်မပြောနိုင်သေး၍ ဖြစ်သည်။
ကလေးငယ်လျှင် သူ့ခံစားမှုကို ထုတ်မပြောနိုင်ပေ။ မိဘတွေသူ့ခံစားမှု သူအလိုမကျမှုသိအောင် ကြမ်းတမ်းစွာ လုပ်လာတတ်သည်။
၄- ကလေးက ကြောက်တတ်၊ စိမ်းတတ်လျှင်လည်းဖြစ်သည်။
ကလေးသည် လူစိမ်းနှင့်တွေ့လျှင် ရှက်တတ် ကြောက်တတ်၍ ရိုင်းသလို ဖြစ်တတ်သည်။
၅- ကလေးကို ပစ်ပယ်ထားလျှင်လည်း ရိုင်းလာသည်။
အပစ်ပယ်ခံရသောကလေးသည် ရိုင်းလာလေ့ရှိသည်မှာ ဓမ္မတာပင်ဖြစ်သည်။ မိဘတွေ အလုပ်များသည့်အခါ၊ နောက်ကလေးအငယ်နှင့် အလုပ်ရှုပ်နေသည့်အခါ အကြီးလေး ဆိုးလာတတ်မြဲဖြစ်သည်။
၆- ကလေးကို အလိုလိုက်လျှင်လည်း အမိုက်စော်ကားတတ်သည်။
ကလေးဘာလုပ်လုပ် မပြုပြင်ပဲ တော်သည်တတ်သည်ဟု အလိုလိုက်လွန်းလျှင်လည်း ကလေးရိုင်းစိုင်းတတ်သည်။
ကလေးရိုင်းတာကို ကလေးငယ်စဉ်ကတည်းက သတိပြုမိပြီး စောစော ပြုပြင်ပေးဖို့လိုသည်။
မိဘ ဆရာတို့သည် 'C' 4 'C' ကို လိုက်နာကျင့်သုံးသင့်သည်။
1. Calm
2. Correct
3. Consistent
4. Consequences
1. Calm မိမိတည်ငြိမ်အောင် ဦးစွာထိန်းပါ။
------------------------------------
ကလေးသည်မွေးကာစမှာ အပြစ်ကင်းစင်သည်။ ပြီးမှ သူ့ပတ်ဝန်းကျင်မှ အမူအကျင့်များကို ကော်ပီကူး download ဆွဲခြင်းဖြစ်သည်ဆိုတာကို နားလည်ဖို့လိုသည်။
မိဘက ဒေါသထွက်ကာအော်လျှင် သူပြန်အော်မည်။ ပြန်မအော်ရဲပဲ ကြောက်သွားလျှင်လည်း လူကြောက်လေးဖြစ်သွားမည်။
ကလေးကို ဒေါသထွက်လျှင် တည်ငြိမ်ရကြောင်း မိမိအမူအကျင့်ဖြင့် စံပြသင်ပြပါ။
ကလေးရိုင်းနေ သောင်းကျန်းနေလျှင် ကလေးဆီမှ အဝေးသို့ ခဏရှောင်၍ ၁ မှ ၁၀ - ၁၀၀ အထိရေပါ။
2. Correct ကလေး အားပြုပြင်ပါ။
-----------------------------
ပြီးလျှင် ကလေးကို မျက်နှာတည့်တည့်ကြည့်ပါ။ မိမိတို့မိသားစုထဲတွင် ဒီလိုမပြောဆိုကြောင်း၊ ဒီလိုမကြမ်းတမ်းကြောင်း မျက်နှာကြည့်၍ တည်ငြိမ်စွာပြောပါ။ ကလေးသည် သင် သူ့အမူအရာကို လက်မခံကြောင်း သိသာပါစေ။
ကလေးလိမ္မာလျင်အမေ ချစ်မည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ကလေး ဘာဖြစ်ချင်၊ ဘာလိုချင်လဲမေးပါ။ ပေးမရတာကို ဘာကြောင့်ပေးမရကြောင်း ရှင်းပြပါ။
ကလေးကမိမိအနားကပ်ချင် မိမိက အလုပ်ဆက်လုပ်ဖို့လိုလျှင် ခဏ သည်းခံရန် မျက်နှာချင်းဆိုင်ကြည့် တည်ငြိမ်စွာပြောပြပါ။ ပြီးလျှင် အလုပ်ဆက်လုပ်ပါ။
3. Consistent မပြောင်းလဲပဲ စွဲမြဲပါ။
-------------------------------
ကလေးကို ပြုပြင်ဖို့လိုလျှင် စောစောစီးစီးပြုပြင်ရမည် ဖြစ်သည်။
ကလေးအား ငါ့သားကဒီလိုဟုတ်ဘူး မရိုင်းဘူး ဘာညာမပြောရပါ။ ဒီလိုတုန့်ပြန်ခြင်းသည် ကလေး၏ အပြုအမူရိုင်းခြင်းကို အသိအမှတ်ပြုရာရောက်သည်။
ကလေးက ခုံကို ထုလျှင် ဟုတ်တယ် ဒီခုံဘာညာနှင့် လိုက်ထုမပြနှင့်။ အကိုအမတွေကို မဲတာလည်း လက်မခံနှင့်။
"အေး ဟုတ်တယ် နင့်ကြောင့်"လို့ ကလေးဘက်က အကိုအမတွေကို လိုက်မပြောနှင့်။ ဒေါသကို ထိန်းသိမ်းတတ်အောင်သင်ပါ။
ကလေးကို အလိုလိုက်တုန်းက စွတ်အလိုလိုက်၊ လူအများရှေ့ရောက်မှ အရှက်ကွဲ၍ ကလေးအားမဲခြင်း မလုပ်ပါနှင့်။
4. Consequences အကျိုးအကြောင်း အဆိုးအကောင်းကို သင်ပြပါ။
------------------------------------
ကလေးက ခုံကိုကန်တာ သူပဲ အသားနာမည် ၊ ခုံမနာကြောင်း။ မိဘကိုအော်လျှင် လူအထင်သေးမည်ဖြစ်ကြောင်း။ မိဘသည် လက်ဦးဆရာဖြစ်၍ "ဆုံးမနာယူ" ရမည့်ကျင့်ဝတ်ရှိကြောင်း။
မိဘပေါ်လေးစားမှု respect မရှိလျှင့် သူ့အပေါ်တွင်လည်း မည်သူမှ လေးစားချစ်ခင်မှာ မဟုတ်ကြောင်း စသည်ဖြင့် အကျိုးအကြောင်းကို သင်ပြပါ။
ကလေးတိုင်းသည် အစပထမတွင် သင်ပြလျှင် သူလက်ခံသင့်မခံသင့် လိုက်စဉ်းစားလေ့ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် consquences ဒါလုပ်ရင် ဒီလိုဖြစ်မည် ကို စူစမ်းကြည့်လေ့ရှိသည်။ မိဘကို စမ်းခြင်းဖြစ်သည်။
ကလေးကအမှားလုပ်သည့်အခါ ကျနော်ကိုယ်တိုင် ပြုပြင်ကြည့်ဖူးသည်။ ဗိုက်လေးကုတ်ကာ မျက်စေ့လေးကလည်ကလည် လုပ်နေတာမျိုးကြုံဖူးသည်။ ကလေးနက လိုက်စဉ်းစားနေခြင်းဖြစ်သည်။
ကလေးအသက်ကြီးလာသည်နှင့် ပိုပိုနားလည်လာကာ ပိုမိသိတတ်လာလိမ့်မည်။
ထိုသို့ဖြစ်ရန်မိဘမှ Calm, Correct, Consistent, Conquences တို့ကို ကျင့်သုံး၍ ပြုပြင်ပေးရမည်။
မအော်ပါနှင့်၊ ကလေးကို ဒီကောင်ကရိုင်းတယ်လို့ မပြောပါနှင့်၊ ကလေးကို နားလည်ဖို့ကြိုးစားပါ။
အလိုလိုက်တုန်းကလိုက် ထရိုက်တော့ရိုက် မလုပ်ပါနှင့်။
ချစ်လွန်း၍ မျက်ကွယ်ပြုအလိုလိုက်ခြင်း မပြုပါနှင့်။
ကလေးအား ပြုပြင်ကာ အကျိုးအကြောင်းသိအောင် အပြစ်ပေးဖို့လိုက မှန်ကန်သော အပြစ်ပေးပါ။
ဒီကလေးကို ဒီလိုဆုံးမ၊ ဟိုကလေးကို ဟိုလိုဆုံးမ Double standards ထားခြင်းကိုရှောင်ကြဉ်ပါ။ သားသမီး၊ မြေးမြစ်တို့ကို တတန်းတည်းထားဆုံးမပါ။
Kids aren't born with perfect manners and etiquette. We need to teach them correctly.
ကလေးသည် မွေးလာကတည်းက အရိုင်းလေး၊ အလိမ္မာတုံးလေးအဖြစ် တခါတည်း မွေးလာသည်မဟုတ်၊ ကျနော်တို့မိဘ၊ဆရာသမား ပတ်ဝန်းကျင်က လမ်းမှန်အောင် ပြုပြင်ပေးရမည်သာဖြစ်သည်။
05/05/2025
တစ်ရက်ကို Screen Time စုစုပေါင်း နှစ်နာရီထက်ပိုသောကလေး
ည ၁၁ နာရီကျော်မှအိပ်ပြီး မနက်မထနိုင်သောကလေး
အိပ်ချိန် / စားချိန် မမှန်သောကလေး
ခဏ/ခဏ ကျောင်း/အတန်း ပျက်သောကလေး
အဲဒီကလေးတွေဟာ သင်ကြား/သင်ယူမှုမှာ ခက်ခဲတဲ့ကလေးတွေဖြစ်ပါတယ်။ ကလေးတှေက ဦးနှောက်မကောင်းလို့မဟုတ်ပါ။ မိဘက ဦးနှောက်မကောင်းအောင် လေ့ကျင့်ပေးနေလို့သာဖြစ်ပါတယ်။
ကလေးတစ်ယောက်ကို ကောင်းမွန်ဖို့က နှစ်ပေါင်းများစွာ အချိန်လိုပါတယ်။ ပျက်ဆီးဖို့တော့ ဖုန်းတစ်လုံးနဲ့ တစ်ပတ်လောက်ပဲ အရင်လွတ်ထားလိုက်ပါ။
28/04/2025
ကလေးရဲ့ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုကို တည်ဆောက်ရန် နေ့စဉ်လုပ်နိုင်သည့် နည်းလမ်း ၁၀ မျိုး
သားသမီးလေးတွေရဲ့ စိတ်ဓာတ်ခွန်အား၊ ခံနိုင်ရည်ရှိမှု (Resilience) ကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်မယ့် နေ့စဉ်လုပ်ဆောင်နိုင်တဲ့ လှုပ်ရှားမှုလေးတွေ မျှဝေပေးပါရစေ
ကလေးတွေမှာ "resilience" လို့ခေါ်တဲ့ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုဟာ ဘဝတစ်ခုလုံးအတွက် အရေးပါတဲ့ စွမ်းရည်တစ်ခုပါ။ ဒီစွမ်းရည်က ကလေးတွေကို အခက်အခဲတွေကြားက ပြန်လည်ထူထောင်နိုင်စွမ်း၊ အကြပ်အတည်းတွေကို ရင်ဆိုင်နိုင်စွမ်း ပေးပါတယ်။ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေး၊ လူမှုရေးနဲ့ အလုပ်အကိုင်ဘဝအသီးသီးမှာ အောင်မြင်ဖို့အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်တဲ့ အရည်အသွေးလည်း ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီလိုအရေးကြီးတဲ့ စွမ်းရည်ကို မိဘတိုင်း လွယ်လွယ်ကူကူ နေ့စဉ်အိမ်မှာ ပြုစုပျိုးထောင်ပေးနိုင်ပါတယ်။
၁။ ခံစားချက်မျှဝေခြင်း အချိန် (Feelings Sharing Time)
နေ့စဉ် ညစာစားပြီး သို့မဟုတ် အိပ်ရာမဝင်ခင် မိသားစုဝင်တိုင်း (မိဘတွေအပါအဝင်) တစ်နေ့တာအတွင်း ကြုံတွေ့ခဲ့ရတဲ့ ခံစားချက်တစ်ခုစီကို မျှဝေတဲ့ အချိန်လေးထားပါ။
"ဒီနေ့ အရမ်းပျော်ခဲ့တယ်၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့..."
"ဒီနေ့ နည်းနည်းစိတ်ပျက်ခဲ့တယ်၊ ဒါပေမယ့်..."
ဒီလှုပ်ရှားမှုက ခံစားချက်တွေကို ဘယ်လိုဖော်ပြရမလဲဆိုတာ သင်ပေးသလို ခံစားချက်တိုင်းဟာ လက်ခံနိုင်ဖွယ်ဖြစ်တယ်ဆိုတဲ့ ခံယူချက်ကိုလည်း ရရှိစေပါတယ်။
၂။ "ပြန်ကြိုးစားရအောင်" ပြဿနာဖြေရှင်းနည်း ကစားခြင်း
အခက်အခဲလေးတွေနဲ့ ကြုံရတဲ့အခါ "ပြန်ကြိုးစားရအောင်" ဆိုတဲ့ စကားကို အသုံးပြုပါ။ ကလေးတွေကို ကြိုးစားနေသမျှ အမှားတွေက ကိစ္စမရှိဘူးဆိုတာ သင်ပေးပါ။
အရိုးရှင်းဆုံးပုံစံက ကလေးတွေကို ခက်ခဲပေမယ့် အဆင့်နဲ့လိုက်တဲ့ ပဟေဠိလေးတွေ၊ ကစားနည်းတွေပေးပြီး စိန်ခေါ်ကြည့်ပါ။ ပထမအကြိမ်မအောင်မြင်ရင် "ခက်တယ်နော်၊ ဒါပေမယ့် ပြန်ကြိုးစားရအောင်... ဘယ်လိုနည်းလမ်းမျိုး စမ်းကြည့်ချင်လဲ?" လို့ မေးပြီး တိုက်တွန်းပေးပါ။
၃။ မိသားစု ကျေးဇူးတင်မှု ဒိုင်ယာရီ (Family Gratitude Journal)
မိသားစုလိုက် အတူတကွ ကျေးဇူးတင်စရာတွေကို ရေးမှတ်ထားတဲ့ ဒိုင်ယာရီတစ်ခု ပြုလုပ်ပါ။ နေ့စဉ်ညနေ သို့မဟုတ် ညတိုင်း မိသားစုဝင်တိုင်းက ထိုနေ့အတွက် ကျေးဇူးတင်စရာတစ်ခုစီကို ဝေမျှရပါမယ်။
"ဒီနေ့ မိုးရွာပေမယ့် ကျောင်းမှာ သူငယ်ချင်းတွေနဲ့ ကစားခွင့်ရလို့ ကျေးဇူးတင်တယ်"
"ဒီနေ့ လမ်းပိတ်နေပေမယ့် စိတ်ရှည်တဲ့ ဘတ်စ်ကားဒရိုင်ဘာကို ကျေးဇူးတင်တယ်"
ဒီလေ့ကျင့်ခန်းက ကျေးဇူးတင်တတ်ခြင်း၊ အကောင်းမြင်တတ်ခြင်းတွေကို လေ့ကျင့်ပေးရုံတင်မက အခက်အခဲကြားက အပြုသဘောမြင်တတ်မှုကိုလည်း သင်ကြားပေးပါတယ်။
၄။ လူမှုရေးစွမ်းရည်မြှင့် ကစားနည်းများ
"မျက်နှာဖတ်ခြင်း" ကစားနည်းမှာ မျက်နှာအမူအရာတွေပြပြီး ဘယ်ခံစားချက်ကို ဆိုလိုသလဲ ခန့်မှန်းကြရပါတယ်။ "ဘာလိုချင်လဲ" ကစားနည်းမှာ ကလေးတွေကို သူတို့တော်တော်လေး လိုချင်တဲ့အရာကို တောင်းရပါတယ်၊ ဒါပေမယ့် ကိုယ်အရင်ဆုံး အခြားတစ်ယောက်လိုချင်တာကို ပြောရပါတယ်။
ဒီကစားနည်းတွေက ကလေးတွေရဲ့ စာနာတတ်မှု၊ အပြန်အလှန်ဆက်သွယ်မှု၊ ခံစားချက်ဖော်ပြမှုစွမ်းရည်တွေကို တိုးတက်စေပါတယ်။
၅။ "ငါလုပ်နိုင်တယ်" လုပ်ငန်းစာရင်း ဖန်တီးခြင်း (Can-Do Lists)
သားသမီးတွေအတွက် "ငါလုပ်နိုင်တယ်" စာရင်းတစ်ခု ပြုလုပ်ပါ။ သူတို့လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့တဲ့ အရာများ၊ ကျော်လွှားနိုင်ခဲ့တဲ့ အခက်အခဲများကို မှတ်တမ်းတင်ပြီး အခက်အခဲတစ်ခုနဲ့ ရင်ဆိုင်ရချိန်တိုင်း ဒီစာရင်းကို ပြန်ကြည့်ကြပါ။
"မှတ်မိသေးလား၊ သမီး စက်ဘီးစီးတတ်ဖို့ ဘယ်လောက်ကြိုးစားခဲ့ရလဲ... အဲဒီတုန်းကလည်း ခက်ခဲခဲ့ပေမယ့် အခုတော့ အလွယ်တကူစီးနိုင်နေပြီ"
ဒီနည်းလမ်းက ကလေးတွေကို သူတို့ကိုယ်ပိုင် အတွေ့အကြုံကနေ ရဲရင့်မှု၊ ယုံကြည်မှု ရရှိစေပါတယ်။
၆။ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ခရီးတိုထွက်ခြင်း (Nature Walks)
သုတေသနတွေအရ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ ထိတွေ့ခြင်းဟာ စိတ်ဖိစီးမှုကို လျော့ပါးစေပြီး စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာခံနိုင်ရည်ကို တိုးပွားစေပါတယ်။
အပတ်စဉ် အနည်းဆုံးတစ်ကြိမ် မိသားစုလိုက် ပန်းခြံထဲ၊ တောင်ကုန်းပေါ်၊ ရေကမ်းစပ်၊ တောအုပ်ထဲ လမ်းလျှောက်ထွက်ကြည့်ပါ။ လမ်းလျှောက်ရင်း သဘာဝရဲ့ အလှအပတွေအကြောင်း ပြောဆိုကြပါ။
ကန်တော်ကြီး ၊ အင်းလျားကန်၊ ဗိုလ်ချုပ်ပန်းခြံ ၊ ဗိုလ်တထောင်ကမ်းနား လိုနေရာတွေဟာ ရန်ကုန်က မိသားစုတွေအတွက် အကောင်းဆုံးရွေးချယ်စရာတွေပါ။
၇။ မိသားစု ပုံပြင်လုပ်ကြမယ် (Family Storytelling)
မိသားစုလိုက် အတူတကွ ပုံပြင်တစ်ပုဒ်ကို ဖန်တီးပါ။ တစ်ယောက်က စပြီး နောက်တစ်ယောက်က ဆက်ပြောတဲ့ပုံစံမျိုး လုပ်နိုင်ပါတယ်။ ပုံပြင်ထဲက ဇာတ်ကောင်တွေ အခက်အခဲကို ဘယ်လိုကျော်လွှားသွားလဲဆိုတာ အလေးထားပြောပြပါ။
ညအိပ်ရာဝင်ချိန် ပုံပြင်ပြောပေးခြင်းက ကလေးတွေအတွက် အစဉ်အလာလိုဖြစ်နေတဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်ကောင်းတစ်ခုပါ။ ပုံပြင်တွေကနေ ဘဝသင်ခန်းစာတွေ ရရှိစေနိုင်ပါတယ်။
၈။ အခြေအနေဖန်တီး သရုပ်ဆောင်ခြင်း (Role Playing Scenarios)
ကလေးတွေနဲ့အတူ သရုပ်ဆောင်ကစားခြင်းဖြင့် အခက်အခဲပြဿနာတွေကို ဘယ်လိုကိုင်တွယ်မလဲဆိုတာ လေ့ကျင့်နိုင်ပါတယ်။
"သူငယ်ချင်းက ကိုယ့်ကို ကျောင်းကစားကွင်းမှာ ဆော့ခွင့်မပေးရင် ဘာလုပ်မလဲ"
"ကျောင်းစာမှာ ခက်ခဲတဲ့ အပိုင်းတွေ့ရင် ဘယ်လိုကိုင်တွယ်မလဲ"
ကလေးတွေကို အခြေအနေအမျိုးမျိုးမှာ ဘာလုပ်နိုင်မလဲ စဉ်းစားခိုင်းပါ။ ဒါဟာ "စိတ်ထဲက ကြိုတင်ဇာတ်တိုက်ခြင်း" ပုံစံမျိုးဖြစ်ပြီး အမှန်တကယ်အခက်အခဲနဲ့ ကြုံရတဲ့အခါ ပိုမိုအဆင်သင့်ဖြစ်စေပါတယ်။
၉။ ကိုယ်ပိုင်စိတ်ခွန်အား မတ်ဆေ့ချ်များ (Positive Self-talk)
ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အားပေးစကားပြောဆိုခြင်းဟာ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ သားသမီးတွေကို ကိုယ်ပိုင်စိတ်ခွန်အားစကားများ ဖန်တီးဖို့ ကူညီပါ။
"ငါ ပြန်ကြိုးစားနိုင်တယ်"
"ဒါက ခက်ခဲတယ်၊ ဒါပေမယ့် ငါကြိုးစားနေသရွေ့ တိုးတက်နေမှာပဲ"
"ငါမှားရင် သင်ခန်းစာယူပြီး ပိုကောင်းအောင်လုပ်နိုင်တယ်"
ဒီစကားတွေကို စာရွက်ပေါ်ရေးပြီး အိပ်ရာနံဘေး သို့မဟုတ် မှန်ပေါ်မှာ ကပ်ထားနိုင်ပါတယ်။
၁၀။ မိသားစု စွမ်းရည်မြှင့် နွေရာသီ ရက်တိုစခန်း (Family Challenge Camp)
ရက်တိုတစ်ရက်ကနေ နှစ်ရက်လောက် မိသားစုလိုက် စိန်ခေါ်မှုတွေ လုပ်ဆောင်ကြပါ။ အရိုးရှင်းဆုံးက အိမ်ခြံဝင်းထဲမှာ တဲထိုးပြီး အိပ်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် အိမ်ထဲမှာ ဖန်တီးမှုစိန်ခေါ်ချက်တွေ လုပ်ဆောင်ခြင်းမျိုးပါ။
"ဘယ်သူက သုံးမရတဲ့ပစ္စည်းတွေသုံးပြီး အသုံးဝင်တဲ့ အရာတစ်ခုဖန်တီးနိုင်မလဲ"
"အပေါ်ထပ်ကို ရေတစ်ခွက် မဖိတ်အောင် သယ်လာနိုင်မယ့် နည်း ဖန်တီးကြည့်ရအောင်"
ဒီလိုလှုပ်ရှားမှုတွေက ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်း၊ ပြဿနာဖြေရှင်းခြင်း၊ အစီအစဉ်ဆွဲခြင်းစွမ်းရည်တွေကို တိုးတက်စေပါတယ်။
အသဲကြော်ပဲလှော်လေးတွေမှာ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုကို လေ့ကျင့်ပေးခြင်းက တစ်ခါတစ်ရံ သူတို့ကို ဒုက္ခနဲ့ ရင်ဆိုင်ခိုင်းသလိုပါပဲ။ ဒါပေမယ့် ကျွန်တော်တို့ ရေကူးနည်း သင်ပေးတာမျိုးပါ - ရေထဲ မဆင်းဘဲနဲ့ ရေကူးမသင်နိုင်သလိုပေါ့။ ကလေးတွေကို အခက်အခဲလေးတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်ဖို့ လေ့ကျင့်ပေးပြီး အဲဒီအခက်အခဲတွေကို ကျော်လွှားနိုင်တဲ့ အရည်အချင်းတွေ ပြုစုပျိုးထောင်ပေးမှသာ ဘဝရဲ့ ကြီးမားတဲ့ စိန်ခေါ်မှုတွေကို ပိုမိုအဆင်သင့်ဖြစ်စေပါမယ်။
ကုသိုလ် ၊ ပညာ ၊ ဥစ္စာ တိုးပွားတဲ့ နေ့လေးဖြစ်ပါစေ။
မိတ်ဆွေတို့ရဲ့ မောင်ပီစီ
26/03/2025
၂-၃နှစ်အရွယ် ကလေးလေးတွေရဲ့ မေမေတွေ ဘွားဘွားတွေ အုပ်ထိန်းသူတွေဆီက အမြဲကြားတဲ့ အသံရှိတယ်။
အရမ်း ဂျီကျတာပဲ၊ အရမ်း ဆိုးလာတယ်၊ ပြောရင် နားမထောင်ဘူး စတာတွေပေါ့
ဒီလိုအရွယ် ကလေးလေးတွေ ဘာလို့ ပြောင်းလဲ လာရတာလဲဆိုတဲ့ အဖြေကတော့ သဘာဝကြောင့်ပါ
ဒါ ဖြစ်ကိုဖြစ်ရမယ့် အဆင့်မို့လို့ ကလေးအပေါ် ဒေါသထွက်တာမျိူး၊ ကလေးက အရမ်းဆိုးနေပြီလို့ တံဆိပ်တပ်တာမျိူးကို ရှောင်ကြဉ်ရမယ်
ပိစိကွေးဘဝက ကျွေးရာစားတယ်၊ ထားရာနေတယ်ဆိုပေမယ့် အခုအချိန်မှာတော့ သူတို့စိတ်ခံစားမှူလေးတွေ ရှိလာတယ်။
မကြိုက်ဘူး၊ ကြိုက်တယ်၊ စားချင်တယ်၊ မဝတ်ချင်ဘူး ဒါမျိူးတွေဖြစ်လာတဲ့အတွက် လူကြီးနဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် လိုက်လုပ်သလို ဖြစ်လာတတ်တယ်
ဒီလိုအရွယ်မှာ အကောင်းဆုံး ဖြေရှင်းနည်းကတော့ စိတ်ရှည်ခြင်းပါပဲ
သူ ဂျီကျနေမယ် အော်ဟစ်နေမယ်ဆိုရင်လည်း ကိုယ်က လိုက်ဒေါသမထွက်ပဲ ဖက်ထားပေးတာမျိူး ကြင်နာနွေးထွေးမှုပေးပြီး စိတ်ငြိမ်သွားအောင် အရင် လုပ်သင့်တယ်
၃နှစ်အရွယ်လေးတွေမှာ ဒါမျိူးတွေ ဖြစ်လာပြီဆိုရင် ပြောသင့်တဲ့ မပြောသင့်တဲ့ စကားလေးတွေလည်း ရှိပါတယ်
ပြန်ရိုက်နေတာ ရပ်စမ်း
ကလေးက တခုခု စိတ်ဆိုးရင် အုပ်ထိန်းသူကို ပြန်ရိုက်တာ ပြန်လုပ်တာမျိူး ရှိလာတတ်တယ်။ ဒါမျိူးဖြစ်ရင် ရပ်စမ်းလို့ အမိန့်ပေးအော်ဟစ်မယ့်အစား " သားဘာဖြစ်လို့လဲ သမီး ဘာလိုချင်တာလဲ စိတ်ဆိုးရင် ဒီလိုမလု့်ရဘူးဆိုပြီး ဖက်ထားပေးပါ" ဖက်ထားဆိုတဲ့ နေရာမှာလည်း အတင်းကလေး မကြိုက်အောင် ဖက်တာမျိူးကို ဆိုလိုတာမဟုတ်ပါဘူး။ သူ့စိတ်လေး Calm Down ဖြစ်သွားဖို့ နွေးထွေးမှု ပေးခိုင်းတာပါ။ သူ စိတ်ဆိုးတိုင်း ဒီလို နူးညံ့တဲ့ အပြုအမူလေးပြပေးပါ။ ကောင်းကျိူး တခု တွေ့ရပါလိမ့်မယ်
ပါးစပ် ပိတ်ထား
ဒီစကားဟာ ကလေး သေးသေးလေးတွေအတွက် အရမ်း ရက်စက်တဲ့ စကားလုံးပါ။ ကလေးတွေမှာလည်း စိတ်ခံစားချက်ရှိပါတယ်။ ဒါကို ထုတ်ဖော်မပြခိုင်းပဲ ဒေါသတကြီး ပါးစပ်ပိတ်ထားလို့ပြောတာဟာ ကလေးရဲ့ မိမိကိုယ်ကို ယုံကြည်ချက် လျော့နည်းစေသလို ကြောက်ရွံစိတ် ဝင်တတ်ပါတယ်။ ကလေးတွေမှာ အီတဲ့အချိန်ရှိပါတယ်။ ကလေးက အော်ဟစ်နေရင် သူပြောချင်တာ ဘာလဲဆိုတာ နားထောင်ပေးလိုက်ပါ။ ပြီးရင် ဒါလား ဟိုဟာလား မေးကြည့်ပါ။ အကယ်လို့ မှန်သွားပြီဆိုရင် နောက်တခါ အော်မပြောရကြောင်း ဒါ လိုချင်ရင် လိုချင်ပါတယ် ဖြေးဖြေးပြောရင် ရတယ်ဆိုတဲ့ အကြောင်း နားလည်အောင်ပြောပြပါ။ အီနေရင် စကားကို ကောင်းကောင်းမပြောပြရင် လူကြီးက နားမလည်ကြောင်း ရှင်းပြပေးပါ။ ကလေးတွေကို လျော့မတွက်ပါနဲ့နော်။ သူတို့ဟာ လူကြီး ပြောတဲ့စကားကို နားလည်နိုင်တဲ့ စွမ်းရည်ရှိပါတယ်။
မဝယ်ပေးဘူး
ပစ္စည်းတွေ အရမ်း ပူဆာတတ်တဲ့ အရွယ်ရောက်နေတဲ့ အခိုက်အတန့်မှာ မဝယ်ပေးဘူးဆိုတဲ့ စကားကိုပဲ ပြောနေရင် ပို ဂျစ်ကျပါလိမ့်မယ်။ ဆိုင်တဆိုင်ရောက်ပြီ။ သူနဲ့ မတည့်တဲ့ အရာတခုကို စားချင်ပြီဆိုရင် မစားရဘူးဆိုတာကြီးပဲ မပြောပါနဲ့။ ဘာလို့ မစားရတာလဲ အရင်ပြောပြပါ။ ပြီးရင် အဲ့ဒီ့ဟာအစား ဘယ်ဟာဝယ်ကျွေးမယ် ဝယ်ပေးမယ်ဆိုတာကိုပါ ပြောပြပါ။ ပြောလို့မရဘူး ငိုနေရင်တော့ ငိုခွင့်ပေးလိုက်ပါ။ တခါတရံ သူ့ကို ဖက်ထားပြီး ငိုခွင့်ပေးလိုက်တာဟာ ငါ ငိုပြလည်း မရနိုင်ဘူးဆိုတာကို သိစေမှာပါ
စိတ်မကောက်နဲ့
ဒီအရွယ် ကလေးတွေဖြစ်တတ်တာ ရှိပါသေးတယ်။ မေ့မေ့ကို မချစ်တော့ဘူးဆိုတာမျိူးလေ၊
အဲဒီလိုပြောရင်ကလေးကို ဘာလို့ ပြောရတာလဲဆိုပြီး ဒေါသမထွက်ပါနဲ့။ စိတ်ဆိုးတာ စိတ်ကောက်တာ မချစ်ဘူးဆိုတာ ရတယ် ဖြစ်လို့ရတယ်။ မချစ်ချင်တဲ့ အချိန် ရှိခွင့်ပေးလိုက်ပါ။ ပြီးရင်တော့ ဘာကို မကျေနပ်လို့ ဒီလိုပြောတာလဲဆိုတဲ့ အကြောင်းရင်းကို ရှာဖို့ကတော့ လူကြီးအလုပ်ပါ။ သူ့ကို ဂရုမစိုက်လို့ ပြောတာမျိူးလည်းဖြစ်နိုင်လို့ ကိုယ့်အပြစ်ကိုလည်း ရှာပါ
ဒါကို မယူရဘူး
ဒါကတော့ မောင်နှမရှိတဲ့အိမ်တွေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ပစ္စည်း လုတာမျိူးပါ။ ဒီလိုဖြစ်ပြီဆိုရင် ပထမဆုံးပြောရမှာပါ ဒီပစ္စည်းဟာ ဘယ်သူ့ ပစ္စည်းလဲဆိုတာကိုပါ။ သူများအိမ်သွားလို့ လျှောက်ကိုင်ရင်လည်း ဒါကတော့ ဘယ်သူ့ပစ္စည်းဆိုတာမျိူး အရင် ရှင်းပြပါ။ ပြီးမှ သူများပစ္စည်းမို့လို့ ယူလို့မရဘူး။ ကိုင်လို့ မရဘူး။ ဒါအစား ဘာတော့ ပေးမယ်ဆိုပြီး သဘောတူညီချက် ရယူပါ
ကစားလို့မရဘူး
တခါတလေ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ ကိုယ်က သွားရတော့မယ့် အချိန်ကပ်နေပြီ သူလေးက ဆော့ကောင်းတုန်းလေ။ ဒါမျိူးဖြစ်ရင် မကစားနဲ့တော့ ထ ထ ဆိုပြီး မဆူငေါက်ပါနဲ့။ သွားပြီး ပြန်လာရင် ဘာတွေကစားကြမယ်ဆိုတာကို ပြောရင်းနဲ့ သူ့ကို ခေါ်ပါ။ အခုတော့ ဒါတွေ ခဏသိမ်းထားပြီး ဘယ်အရင်သွားရမယ်။ သွားရင်လည်း ဘာတွေ တွေ့မယ်ဆိုတာကို ပြောရင်းနဲ့မှ စည်းရုံးပေးပါ
ဒီအပေါ်က အချက်တွေအားလုံးဟာ ပြောရတာလွယ်သလောက် လုပ်ရ အရမ်းခက်တာ အမေတိုင်း သိပါတယ်
တခါတည်းနဲ့ မရဘူးဆိုတာလည်း အသိပေးပါမယ်
အကြိမ်ကြိမ် ကြိုးစားပြီး ကိုယ့် ဒေါသကိုလျော့ပြီး ကလေးကို စည်းရုံးကြည့်ပါ
ထူးခြားတာတွေ့ရမှာပါ
ကိုယ့်ကလေးမှ ဒီလိုဖြစ်တာမဟုတ်ပဲ ဖြစ်သင့်တဲ့ အရွယ်မို့ ဖြစ်တယ်ဆိုတာ အမြဲ သတိရပါ
ကိုယ်ဒေါသထွက်ပြီး ရိုက်နှက်လည်း ပြသနာက မပြီးသွားပဲ ကလေးရဲ့ ဉာဏ်ရည်တိုးတတ်မှု၊ ဖန်တီးနိုင်စွမ်း၊ စူးစမ်းချင်စိတ် ဒါတွေ လျော့ကျစေနိုင်လို့ အထူး သတိထားရမယ့် အရွယ်ဖြစ်ပါတယ်
အရေးကြီးတာက ကလေးတွေရဲ့ အနီးကပ် မိဘဟာ Good Listener ဖြစ်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်
ကလေးရဲ့ စိတ်ခံစားချက်တွေကို ဖော်ပြတဲ့အချိန်မှာ မပိတ်ပင်ပဲ စကားလုံးအမှန်ကို ရွေးချယ်ပြီး သင်ပေးပါ
သူပြောချင်တာကိုလည်း နားထောင်ပေးပါ
မိသားစုတိုင်း ကျန်းမာရွှင်လန်းကြပါစေ 🙏
Credit - Khine Zin Lae
(Her likes page)
18/08/2024
မူကြိုဆရာမလုပ်ရတာလေ လွယ်တယ်မထင်လိုက်ပါနဲ့..ရှင်
"ဧည့်ကြို"
မူကြိုဆရာမဟာ သူတို့လေးတွေ
ကျောင်းလာတာနဲ့ အပြုံးမျက်နှာနဲ့
ကလေးတွေကို ဧည့်ကြိုအဖြစ် ကြိုဆိုနေရပါတယ်
"မိခင်ဖခင်"
နောက်တစ်ချက်က ထမင်းစားဖို့ချော့ပြီးကျွေးမွေး အိပျဖို့ခြော့သိပျငျိုတဲ့ကလေးကိုခြော့သိပျရတာ မိခင်ဖခင်စိတ်မွေးပြီးပြုစုတတ်ရပါတယ်....
"သူငယ်ချင်း"
ကစားတဲ့အချိန်မှာလည်း
သူတို့လေးအတွက် သူငယ်ချင်းအဖြစ် ကိုယ်တိုင်၀င်ကစားပေးရပါတယ်....
"တရားသူကြီး"
သူတို့လေးတွေအချင်းချင်းခိုက်ရန်ပြသနာဖြစ်တဲ့အခါ မူကြိုဆရာမဟာ တရားသူကြီးကဲ့သို့ မှန်မှန်ကန်ကန်ဖြေ
ရှင်းပေးရတာဟာ
မူကြိုဆရာမတွေပါ.....
"သူနာပြု"
ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရင်လည်း သူနာပြုအလုပ်ကိုထမ်းဆောင်
ရပြန်တယ်...
"အစောင့်သမား"
သားသမီးရင်းပမာဘေးရန်ကင်းဖို့
အစောင့်သမားလည်းဖြစ်ရပါတယ်....
"အဆိုတော်သရုပ်ဆောင်"
ဂီတအချိန်ဆိုလည်း သီချင်းဆိုပြ အမူအရာလုပ်ပြရတော့ အဆိုတော်သရုပ်ဆောင်ဖြစ်နေရတာ မူကြိုဆရာမတွေပါ....
"ပန်းချီဆရာ"
မူကြိုဆရာမတစ်ယောက်ဟာ
ပန်းချီဆရာတစ်ယောက်အနေနဲ့
ပန်းချီလည်းဆွဲပြတတ်ရပါတယ်....
"ရှေ့နေ"
children is always right ဆောင်ပုဒ်ကိုင်ပြီးအမြဲတမ်းကာကွယ်ပြောဆိုတတ်တာ မူကြိုဆရာမတွေပါ...
"မူကြိုဆရာမ"
မူကြိုဆရာမဟာ သန့်ရှင်းရေးသမား ဆိုလည်းမမှားပါဘူး...
ပြောချင်တာကမူကြိုဆရာမတစ်ယောက်ရဲ့တာ၀န် အခန်းကဏ္ဍကို နည်းနည်းလေးပြောပြတာပါ....
ဒါ့အပြင် သူတို့လေးတွေ foundation ကောင်းအောင် ဆရာမတွေမှာ ဘယ်လို၀မ်းစာဖြည့်နေရသလဲဆိုတာရယ်...စေတနာအနစ်နာဝါသနာ နာ၃နာအပြင် ဂရုဏာအကြင်နာအပြည့်နဲ့ အသပြာတစ်ခုတည်းသာမဟုတ်ဘဲ တိုင်းပြည်အတွက်ဆိုပြီး
အမြဲတမ်းကြိုးစားပေးနေသော မူကြိုဆရာမများကို မလေးစားချင်နေပါ။
အထင်မသေးမိကြဖို့ ရေးနေခြင်းပါ....
တိမ်မယောင်နဲ့နက် လွယ်မယောင်နဲ့ခက်တဲ့အလုပ်ဟာ မူကြိုဆရာမအလုပ်ပါ.....
မူကြိုဆရာမတိုင်းအားလေးစားလျက်🙏🙏🙏
10/07/2024
ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျောရောဂါတွေအဖြစ်များနေလို့
သားသားမီးမီးတို့ရဲ့ဖေဖေမေမေတွေသတိထားနိုင်ဖို့ပါ
04/06/2024
သားယောက်ျားလေးများကို ပြုစုပျိုးထောင်ခြင်းက ထင်သလောက်မလွယ်ပါ။ သုတေသနများအရ သားလေးများက သမီးလေးများထက် ကျောင်းပြေးဖို့၊ စာမေးပွဲကျဖို့၊ ဆေးလိပ် အရက်နှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး စမ်းသုံးကြည့်ဖို့၊ မတော်တဆ ထိခိုက် ဒဏ်ရာ ရဖို့၊ စိတ်ဓာတ်ကျ ရောဂါ ရဖို့ ဖြစ်နိုင်ချေ ပိုများသည်ဟု ဆိုသည်။
🙋🙅
သားယောက်ျားလေးများ၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးမှုကို စိတ်ပညာရှင် အချို့က အဆင့် ၃ ဆင့် ခွဲကြသည်။
(၁) မွေးကင်းစမှ ၆ နှစ် - သားကို ဘယ်သူ လွှမ်းမိုးသလဲ။
သားသည် မိခင်ကို အဓိက တွယ်တာသည်။ ဤ အဆင့်တွင် မိခင်ဆီမှ အရေးကြီးဆုံး၊ အလိုအပ်ဆုံး အရာသည် ချစ်ခြင်းမေတ္တာနှင့် နွေးထွေးလုံခြုံမှုဖြစ်သည်။ မိခင်၏ ဂရုစိုက်မှု၊ ပြုစုစောင့်ရှောက်မှုများက သားငယ်လေး တစ်ယောက်ကို စိတ်ကျန်းမာ ပျော်ရွှင်သည့် ကောင်လေး တစ်ယောက်အဖြစ် ပြောင်းလဲစေနိုင်သည်။
မိခင်၏ အပြောအဆို၊ အပြုအမူများက သားလေး၏ အပြောအဆို၊ အပြုအမူများကို လွှမ်းမိုးနိုင်စွမ်းရှိသည်။ မိခင်ဆီမှ ဆက်ခံနိုင်သော အရည်အသွေးက ယဉ်ကျေး ပျူငှာ ဖော်ရွေခြင်း ဖြစ်သည်။
(၂) ၆ နှစ်မှ ၁၄ နှစ် - သားကို ဘယ်သူ လွှမ်းမိုးသလဲ။
သားငယ်လေးက ကောင်လေးတစ်ယောက်ဖြစ်လာဖို့ စတင် သင်ယူချင်သည်။ မိခင်ကို တွယ်တာဆဲ ဖြစ်သော်လည်း ဖခင်ကို ပို၍ စိတ်ဝင်စားလာသည်။ ဖခင်၏ စကားလုံး၊ ကိုယ်နေဟန်ထား၊ ဝတ်စားဆင်ယင်မှုတို့ကို မသိမသာ လေ့လာသည်။
ဤ အဆင့်တွင် ကောင်လေး၏ အရည်အချင်းတစ်မျိုးမျိုးကို မြေတောင် စမြှောက်ပေးနိုင်ဖို့ အရေုးကြီးဆုံးက ဖခင် ဖြစ်သလို၊ ကိုယ်ချင်းစာ ကြင်နာတတ်ပြီး အကြမ်းဖက်မှု မလိုလားတတ်စေရန်လည်း ဖခင်က စံနမူနာ ပြနိုင်သည်။ ထို အချိန်ကို နောက်ကျမှ ပြန်မရနိုင်၍ စီးပွား အတွက် အလုပ်များလွန်းသူ ဖေဖေများ ပို ဂရုစိုက်ပါ။
(၃) ၁၄ နှစ် မှ ၁၈ နှစ် - သားကို ဘယ်သူ လွှမ်းမိုးသလဲ။
ဖခင်၏ အပြောအဆို၊ အပြုအမူ တို့ထက် ပတ်ဝန်းကျင်မှ အမျိုးသားတို့၏ အပြုအမူနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်များကို ကောင်လေးက စတင် သင်ယူချင်သည်။ ဥပမာ အတန်းကြီးမှ ကစားဖော်များ၊ စကားပြောဖော်များ၊ တစ်လမ်းတည်းသား ဂစ်တာတီးဖော် အစ်ကိုကြီးများ၊ ကျောင်းဆရာ၊ ကျူရှင်ဆရာများကို အထင်ကြီးလွယ်သည်၊ မိသားစုထက် ပိုယုံစားလွယ်သည်။
ဤ အဆင့်တွင် မိခင်ရော ဖခင်ပါ လိမ္မာ ပါးနပ်ဖို့ လိုသည်။ အမြင်မတူလျှင် မဆန့်ကျင်ပါနှင့်၊ တူလာအောင် စည်းရုံးပါ။ မတင်းကြပ်ပါနှင့်၊ ပြေလည်ဖို့ ညှိနှိုင်းပါ။ မိမိသားနှင့် ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံနိုင်ချေရှိသူများကို ကြိုတင်လေ့လာစူးစမ်းပါ။ တားမြစ်ဖို့ လိုလျှင် အချိန်မီပါစေ။ မိမိသားကို လမ်းမှန်သို့ လက်တွဲခေါ်မည့်သူကို အသိအမှတ်ပြုပါ။ လိုအပ်လျှင် သား လေးစားသော သား၏ ဦးလေး၊ ဘကြီး၊ အဖိုးတို့၏ အကူအညီကို ရယူပါ။
သားပိုင်ရှင်များက ကလေး၏ အသက်အပိုင်းအခြားအရ သတိမူစရာများ သတိမူနိုင်ရန်၊ ကျန်းမာပျော်ရွှင် ထူးချွန်ထက်မြက်သော သားယောက်ျားလေးများ ပျိုးထောင်နိုင်ရန် ရည်ရွယ်ရေးပါသည်။
Crd
28/05/2024
မူကြိုကျောင်းတန်းတူတက်ခွင့်ပေးစေချင်တယ်
တစ်ရာသီ ပြောင်းရင် တစ်ခါ ရင်လေးရတယ်၊ စိတ်လည်းမောရတယ်။ တစ်နှစ်တည်းလာ ဆိုတော့လည်း မဟုတ်ပြန်ဘူး။ တစ်နှစ်တစ်ခါ အမြဲကြုံနေရတယ်။ကြာတော့ ကျင့်သားရနေပြီ။
အကြောင်းကတော့ အုပ်ထိန်းသူတွေကြောင့် မူကြိုကလေးတွေရဲ့ ရာသီအလိုက် ကျောင်းနားချင်ခံရတဲ့ အကျိုးအကြောင်းလေးပါ။
မိုးရွာပြီဆိုရင် မေမေတို့ကလည်း အကြံအစည်တစ်မျိုးပေါ်တတ်တယ်။ ကလေးက သူဘာသူကျောင်းပျော်နေတယ်။ ကျောင်းကို ချစ်ဖို့ ကလေးက အချိန်ပေးလာရတာကို ထည့်မစဥ်းစားကြဘူး။ကလေးကိုကျောင်းနားဖို့ အကြောင်းအမျိုးမျိုးပြဖို့ဘဲ စဥ်းစားကြတယ်။ ဒီတစ်ပတ် မိုးရွာလို့ ကလေးကို ကျောင်းမပို့သေးဘူးတီချယ်တဲ့။ မိုးကရွာတာမှဖြင့် တစ်ပတ်မပြည့်သေးဘူး ကလေးက အိမ်မှာဘဲနေရတော့တယ်။ တစ်ပတ်ပြည့်သွားရင် မိုးကြီးလို့ ဒီလ ခဏနားပါမယ်တီချယ်။ မိုးတွင်း အိမ်မှာ ကြို ၊ပို့ မယ့်သူ မရှိလို့ မိုးကုန်မှ ပြန်လာတက်ပါမယ်ဆိုပြီ ခွင့်တိုင်လိုက်ကြတယ်၊၊
နွေတုန်းကလည်း နွေမို့လို့တဲ့။ တစ်တိုင်းပြည်လုံး ရာသီဥတုပူနေတာကို မေမေတစ်ယောက်တည်း ပူနေတာလားမသိဘူး ကလေးကို ဘာမဆိုင်ညာမဆိုင် ရာသီဥတုပူလို့တဲ့ ကျောင်းခဏနားချင်တယ်တဲ့ ။ ကျောင်းမှာ နေ့တိုင်း ကလေးတွေ ကစားပြီးပြန်ရင်တောင် ပူတယ်လို့ မငြီးကြဘူး။ ရာသီဥတုအလိုက် စိတ်ပူပြီ အိမ်မှာ ဖုန်းပေးဆော့ထားလိုက်ကြတယ်။ ကလေး ကျောင်းကြို့ပို့ဖို့အတွက် အပြင်မထွက်ရလို့ အတော်အေးသွားတယ်လို့ ခံစားရတယ်ထင်တယ်။ နောက်ပြီး သင်္ကြန်ပိတ်ရက် ရွာခဏပြန်မလို့ ၆ လပိုင်းလောက်မှ ပြန်လာပါမယ်တီချယ်တဲ့။သူတို့ဘဲ အမျိုးမျိုးပြောင်းလဲနေတော့ ကလေးကပါ လိုက်ပြောင်းနေရတယ်။
ဆောင်းကျပြန်တော့လည်း အလုပ်ကိစ္စနဲ့ မအားလို့တဲ့။ ခရီးသွားစရာရှိလို့ ကလေးကိုပါခေါ်သွားမလို့ပါတဲ့။ဒီကလေး ဘယ်တော့ မူကြိုကျောင်းတက်ရမလဲမသိပါဘူး။ ကျောင်းပြန်လာတက်တုန်း အရင်လတွေက ကျောင်းလခ မပေးရသေးလို့ တောင်းလိုက်ပါတယ်၊ နောက်နှစ်ကျောင်းကြီးပို့တော့ မှာမို့ အိမ်မှာ ဆရာမ ခေါ်သင်မယ်ကြံလိုက်ကြတယ်။ ကျောင်းလခကတော့ ပညာဒါနဖြစ်သွားတာပေါ့။
ဆရာမတွေကလည်း ကလေးကို ကျောင်းမနားဖို့ တတ်နိုင်သလောက် ညှိပေး ဖျောင်းဖျ ကူညီပေးတာဘဲ၊၊ကျောင်းလခကိုလည်း တစ်လမှ တစ်ခါကောက်ခံတယ်။ မိဘတွေဆိုတာလည်း မတက်နိုင်တဲ့ သူတွေလည်းမဟုတ်ဘူး။ အိမ်မှာလည်း ကိုယ်တိုင်ကြီးကြပ်ပြီး သင်နေတဲ့သူလည်း မဟုတ်ဘူး။ သူတို့ကိုယ်တိုင်ကလည်း အလုပ်တစ်ဖက်နဲ့ တစ်နေ့တစ်နေ့ ကလေးနဲ့တောင် စကားပြောဖို့ အချိန်မရဘဲ ဖြစ်နေတာတောင် ကလေးကို မူကြိုကျောင်း ထားလိုက် မထားလိုက်နဲ့ ဆိုတော့ ဘယ်လို များတွေးတောပြီ ကလေးကို မူကြိုကျောင်းနားဖို့ စဥ်းစား လာကြမှန်းမသိတော့ပါဘူး။
ဘယ်လောက်ဘဲ ဖျောင်းဖျ ဖျောင်းဖျ နောက်ဆုံးတော့ ကလေးကို အိမ်မှာ ဖုန်းတစ်လုံးနဲ့ အဖော်လုပ်စေလိုက်ကြတယ်။
So that the child may lose Social, Selfesteem, Communication, Behaviour and Manner. Because his or her adult is restricting and taking his younger life.
ကလေးတွေရဲ့ မူကြိုကျောင်းသားဘဝက မေမေတို့ ရဲ့ လက်ထဲမှာတင် ကုန်ဆုံးသွားပါတယ်။ ကလေးရဲ့ မူကြိုအရွယ် အတွေ့အကြုံနှင့် မူကြိုကလေးဘဝက ပြန်အစားထိုးပေးလို့ မရဘူးဆိုတာ နားလည်စေချင်ပါတယ်။
ထို့ကြောင့် ကလေးများအားလုံးကို သူ့အသက်အရွယ်နှင့်သူ တန်းတူမူကြိုကျောင်းတက်ခွင့်လေးပေးပါလို့ တောင်းဆိုပါတယ်ရှင့်
22/05/2024
တစ်နေကုန် ဖုန်းကြည့်၊ you tube ကြည့်ပြီး
မြန်မာစကားတောင် မပြောတတ်ဘဲ ဘိုလိုတွေဘဲ
ပြောတတ်တဲ့ ကလေးတွေ ဒီခေတ်အတော်ပေါလာပါပြီ
သာမန်ကြည့်ရင် ကလေးကတော်လိုက်တာပေ့ါ
တကယ်တော့ screetime များပြီးside effects တွေပိနေတဲ့ ကလေးတွေ ဖြစ်လာတာပါ
သင်တန်းမှာလာတဲ့ အချို့ကလေးတွေ
အသက် ၅ နှစ်ပြည့်ပြီးတာတောင်
ခဲဖျက်တောင် လက်ထဲမြဲအောင် မကိုင်နိုင်တော့တာ
Grip တွေမကောင်းတော့တာ
Body က passive ဖြစ်ပြီး
သေးသေး လီလီ ဖြစ်နေတာတွေ
လက်တွေ့ မြင်နေရပါတယ်
ဘိုစကားတတ်ဖို့က
တစ်နေ့နည်းနည်း သင်လည်းတတ်ပါတယ်
လောဘမကြီးပါနဲ့
ဖုန်းအပေးလွန်ပြီး
ကလေး physical/ mental abnormal ဖြစ်သွားတာက
ပိုဆိုးပါတယ်
မိဘများအချိန်ပေးပြီးဖတ်ပေးပါရန်
ယနေ့မှစ ကလေးငယ်များကိုဖုန်းဖြတ်ကြပါရန်။မည် မည်သူမှ ဖုန်းမပြရန်တောင်းဆိုချင်ပါသည်။
ဖုန်းနဲ့ ငြိမ်တယ်
ကလေး၏ လူမှု့ဘ၀ပါ ငြိမ်သွားစေနိုင်ပါတယ်။
ကလေးများကို ငြိမ်နေဖို့ ဖုန်း TV လုံး၀မပေးပါနှင့်။
Phone, Tablet, Games, TV, ကာတွန်း စသည့်
Screen Time ၏ ဆိုးကျိုးများ
ဦးနှောက်အားရုံကြော ပုံမှန်အလုပ်မလုပ်ခြင်း။
လူတွေနဲ့ စကားပြောဆက်သွယ်မှုမလုပ်နိုင်ခြင်း။
မှတ်ဥာဏ်သာကောင်းပြီး ပုံမှန်မတွေးခေါ်နိုင်ခြင်း။
နေ့စဉ် အီးသေးကိစ္စပင် မတောင်းဆိုတတ်ခြင်း။
ထမင်းဟင်းအာဟာရကို ပုံမှန်ကလေးများလို မစားတတ်ခြင်း၊
လိုချင်တာ ဖြစ်ချင်တာ မတောင်းတတ်ခြင်း။
စိတ်ကစင့်ကလျားဖြစ်နေခြင်း။
ကိုယ်ခန္ဓာကို မထိန်းချူပ်နိုင်ခြင်း။
ခံစားမှုကို မဖော်ပြတတ်ခြင်း ။
အမြဲ ဂဏာမငြိမ်ခြင်း။
အိပ်စက်နိုင်မှုမရှိခြင်း၊
ကလေးငယ်စဉ်မှာ မိသားစုများ မအားလပ်လို့ ကလေးအား
Phone, Tablet, Games, TV, ကာတွန်း စသည့်တို့ဖြင့်
ငြိမ်နေအောင် အချိန်ကုန် အဖော်ပြုစေပါက
ကလေးသည် လူမှု့ဘ၀တွင် အခက်အခဲများစွာ ရင်ဆိုင်နိုင်ဖို့ ကလေးမိသားစုများ အဆင်သင့်ပြင်ထားပါ။
ယနေ့ သင်မအားလပ်မှုသည်
သင်ကလေး၏ လူမှု့ဘ၀ကို ပေးဆပ်ရပါလိမ့်မည်။
ကလေးများ ငယ်စဉ်မှာ သင်အားအောင်လုပ်ပါ။
သင့်ကလေးကို အဖေါ်အဖြစ် အုပ်ထိန်းသူအဖြစ်
နေ့စဉ် သင်ကြားကစားပေးပါ။
ကလေးများကို ငြိမ်နေဖို့ ဖုန်း TV လုံး၀မပေးပါနှင့်။
ကလေး၏ လူမှု့ဘ၀ပါ ငြိမ်သွားစေနိုင်ပါတယ်။
မိသားစုအတော်များများထဲက
၅နှစ်အောက် ကလေးတွေ ဒီပြသနာတွေနဲ့
ရင်ဆိုင်နေရပါတယ်။
နေ့စဉ်နဲ့အမျှ ဒီလိုကလေးတွေကို တွေ့ရတာများလာတော့
ရင်ထဲ စိတ်မကောင်းလွန်းလို့ပါ။
ကလေးက စကားသိပ်မပြောဘူး
မိဘက မအားလို့
အဖိုးအဖွားတွေ မရှိလို့ မထိန်းနိုင်လို့
ကလေးထိန်းနဲ့ပဲထားရလို့
ဘယ်သူမှ ကလေးနား နေချိန်မပေးနိုင်လို့
အကြောင်းပြချက်များစွာသည်
ကလေးဘ၀ကို တကယ်ပင် ငြိမ်သွားစေတာပါပဲ။
ကလေးကို ကလေးမိသားစုက ကူညီမှ ဖြစ်မှာပါ။
ကလေးကို ချစ်ရင် ကလေးနဲ့အတူ အချိန်ကုန်လွန်ပါစေ
ကလေးနဲ့အတူ ကလေးလို ဆော့ကစားပါ။
ကလေးနဲ့အတူ ပြေးလွှားခုန်ကစားပါ။
ကလေးနဲ့အတူ ပြောဆိုငြင်းခုံကာ ကစားပါ။
သင်ကလေးသည် ပုံမှန်ထက် ထူးချွန်နေပါလိမ့်မည်။
သင့်ကလေးကို တကယ်ချစ်သလား။
အထပ်ထပ် အခါခါ မိမိကိုယ်ကို မေးကြည့်ပါ။
သင့်ကလေးကို သင်ချစ်ပေးပါ။
လူတိုင်း မိသားစုတိုင်း ဘ၀အခက်အခဲများစွာ ရင်ဆိုင်ရပါတယ်
ဘယ်လောက်ကြီးသော ရည်မှန်းချက် နဲ့ အခက်အခဲရှိရှိ
သင့်ကလေးဘ၀ကို စတေးမခံပါနဲ့။
တကယ်ချစ်ပေးပါ
10/07/2024
04/06/2024
22/05/2024