Jeewan Nandasena

Seminar කරනවා නම් ...
මේ ගානටවත් feedback ඕනෑ .. ❤️🤌
(ඔක්කෝම දාන්න නම් ඉඩ මදී.. 😉)

වාණිජ විෂය ධාරාවේ ICT වල තියෙන තත්ත්වය ...
Commerce එක්ක ICT කරලා මොකටද කියන ලිං මැඩියන්ට පෙනේවා...
මේ මගේ ප්‍රතිඵල නෙවෙයි ...
ඉක්මනින් ඒක දාන්නම් ( පොතක්ම හදන්න තීන්නේ ... 😉)

90 දශකයේ අගභාගයේ, 2000 දශකයේ මුල අන්තර්ජාලයට පිවිසෙන බොහෝ දෙනාගේ මුල් පිටුව උනේ YAHOO!. එලෙස ගොඩනැගුන YAHOO! ලෝකය වෙනස් කරන්නට හැකිව තිබූ මේ සෙවුම් යන්ත්‍රය අද වන විට අගාධයටම වැටී අවසන් ඇත්තටම YAHOO වලට මොකද උනේ මේ කතාව YAHOO ගැනයි...!

1994 දී ස්ටැන්ෆර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයේ සිසුන් දෙදෙනෙකු වූ ජෙරී යැං (Jerry Yang) සහ ඩේවිඩ් ෆිලෝ (David Filo) විසින් මෙය ආරම්භ කරන ලද අතර මුලින් මෙහි නම වූයේ "Jerry and David's Guide to the World Wide Web" යන්නයි. පසුව මෙය YAHOO ලෙස වෙනස් වූ අතර එහි තේරුම වන්නේ "Yet Another Hierarchically Organized Oracle" යන්නයි.

ක්‍රමානුකූලව 90 දශකයේ අන්තර්ජාලයේ බලය අත්පත් කරගත් YAHOO, 90 දශකයේ අග භාගයේදී අන්තර්ජාලයට පිවිසෙන ඕනෑම අයෙකුගේ මුල් පිටුව (Homepage) බවට පත් වෙන්නට සමත් උනා. මේ ජනප්‍රියත්වයේ තරම කෙතරම්ද කිවහොත් 2000 වසර වන විට සමාගමේ වටිනාකම ඩොලර් බිලියන 125ක් තරම් අතිදැවැන්ත අගයක් ගත්තා... ජනප්‍රියත්වයේ හිනි පෙත්තේ සිටි මේ තාක්ෂණික දැවැන්තයාට Yahoo යනු සෙවුම් යන්ත්‍රයක්ද (Search Engine), මාධ්‍ය සමාගමක්ද (Media Company), එසේත් නැතිනම් විද්‍යුත් තැපැල් සේවාවක්ද කියා ඔවුන්ට නිශ්චිත ඉලක්කයක් තිබුණේ නැහැ. සියල්ල කිරීමට ගොස් ඔවුන්ට කිසිවක් හරියාකාරව කරගත නොහැකි උනා වගේම ඔවුන්ට ඉතිහාසයේ ස්වර්ණමය අවස්ථාවන් කිහිපයක් හමු උනත් මේ සමාගමේ පරිපාලනයේ වැරදි හේතුවෙන් ඔවුන් ඒවා අත් හරිනවා..

1998 දී Google හි නිර්මාතෘවරුන් තම සෙවුම් යන්ත්‍රය ඩොලර් මිලියන 1කට Yahoo වෙත විකිණීමට පැමිණි නමුත් Yahoo එය ප්‍රතික්ෂේප කළේය.

Facebook සමාගම ඩොලර් බිලියන 1කට මිලදී ගැනීමට Yahoo ගිවිසුම් ගැසූ නමුත්, අවසන් මොහොතේ Yahoo එම මුදල ඩොලර් මිලියන 850 දක්වා අඩු කළේය. එනිසා එම ගනුදෙනුව අවසන් වන ලදී..

YAHOO සමඟ තරඟකරුවා උන google වේගවත් සෙවුම් අත්දැකීම් සිය පාරිභෝගිකයන්ට ලබා දෙන විට කිසිදිනෙක අන්තර්ජාල අධිකාරය තමාගෙන් ගිලිහේ යැයි විශ්වාස නොකල YAHOO තම වෙබ් අඩවිය වෙලදැන්වීම් වලින් පුරවා පාරිභෝගිකයන් අත්දැකීම අසුන්දරත්වයට පත් කිරීම නිසාම අන්තර්ජාලයේ සෙවුම් යන්ත්‍ර බලය ගූගල් සමාගම වෙත මාරුවන අතර අද ලෝකයේ දැවැන්තම සෙවුම් යන්ත්‍රය බවට එදා yahoo විසින් ප්‍රතික්ෂේප කල google සමාගමත්, ලෝකයේ ජනප්‍රියම සමාජ මාධ්‍ය බවට ෆේස්බුක් සමාගමත් පත්ව තිබෙනවා..

තමන්ට හිමි වූ අවස්ථාවන් නිසියාකාරව හදුනා නොගැනීමත්, පාරිභෝගිකයන්ට හිමිවන අත්දැකීම සුන්දර කරන්නට උත්සහ නොකල මේ තාක්ෂණික දැවැන්තයාට 2008 වසරේදී Microsoft සමාගම විසින් Yahoo මිලදී ගැනීමට ඩොලර් බිලියන 44.6ක ඉහළ මිලක් ඉදිරිපත් කළත් Yahoo සුපුරුදු පරිදි එයද ප්‍රතික්ෂේප කළේය. ඉන් අනතුරුව දිගින් දිගටම ඇද වැටුණු Yahoo සමාගම, අවසානයේ 2017 වසරේදී Verizon සමාගම විසින් මිලදී ගනු ලැබුවේ ඩොලර් බිලියන 4.48ක් වැනි ඉතා අඩු මුදලකටය. ලෝකය වෙනස් කළ හැකිව තිබූ, නමුත් අනාගතය දෙස බැලීමට අපොහොසත් වීම නිසා YAHOO නම් තාක්ෂණික දැවැන්තයා අද වන විට අභාවයටම ගොස් අවසන්..!

තමා වෙත එන මිනිසුන්ට හිමි වන අත්දැකීම සුන්දර කරන්න, අද තමන් සිටින තත්වයෙන් උදම් නොවී අනාගතය වෙනුවෙන් ආයෝජන කරන්න YAHOO අපට කියා දෙන පාඩම එයයි..!

Credit : Social eye

සියලුම සිතුම් පැතුම් ඉටු වන සුභ 2026 නව වසරකට සුභ පැතුම්...

අභියෝග ජයගමු... 💪💪❤️

නවසීලන්තයේ මහියා වෙරළ තීරයේ (Mahia Beach) නිස්කලංක දිනයක, ඉතා දුර්ලභ සිදුවීමක් දිග හැරුණි. වැලි කන්දක් නිසා මඟ සොයාගත නොහැකිව අතරමං වූ 'පිග්මි ස්පර්ම්' (Pygmy s***m whale) වර්ගයේ මව් තල්මසෙකු සහ ඇගේ පැටවා නැවත නැවතත් වෙරළට ගසාගෙන ආහ.

ස්වේච්ඡා සේවකයන් ඔවුන්ව නැවත මුහුදට තල්ලු කිරීමට උත්සාහ කළත්, සැමවිටම රළ පහරින් ඔවුන් නැවත වෙරළටම පැමිණියහ. තල්මසුන් දැඩි ලෙස වෙහෙසට පත්ව සිටි බැවින් තත්ත්වය ඉතා අවදානම් සහගත විය.
සංරක්ෂණ නිලධාරීන් සහ ප්‍රදේශවාසීන් පැයකට වැඩි කාලයක් තල්මසුන්ව මුහුදට යැවීමට උත්සාහ කළද එය සාර්ථක වූයේ නැත. එවිට කිසිවෙකුත් බලාපොරොත්තු නොවූ දෙයක් සිදු විය. 'මොකෝ' (Moko) නමින් හැඳින්වෙන ප්‍රසිද්ධ බෝතල් නාසය සහිත ඩොල්ෆින් මත්ස්‍යයෙකු වෙරළ ආසන්නයට පැමිණියේය. මොකෝ මෙම තල්මසුන් අසලට වී සන්සුන්ව පිහිනමින් ඔවුන් මුහුණ දී සිටින අනතුර තේරුම් ගත්තාක් මෙන් හැසිරෙන අයුරු එහි සිටි පිරිස නිරීක්ෂණය කළහ.

මොකෝ ඉතා සෙමින් තල්මසුන් දෙදෙනාව වෙරළ දිගේ මීටර් 200ක් පමණ දුරින් පිහිටි වැලි කන්දේ කෙළවරට රැගෙන ගියේය. ඉන්පසු ඉතා පටු ඇළ මාර්ගයක් ඔස්සේ ඔවුන්ව ගැඹුරු මුහුද දෙසට යොමු කළේය. ඔවුන් තිදෙනාම ගැඹුරු මුහුදට ළඟා වූ පසු නොපෙනී ගියහ. මෙම තල්මසුන් පසුව වෙරළේ කොහේවත් දක්නට නොලැබුණු බැවින්, ඩොල්ෆින්ගේ මෙම මෙහෙයුම සාර්ථක වූ බව බලධාරීන් තහවුරු කළහ.

References:
BBC News: Dolphin Helps Guide Stranded Whales Back To Sea
The Guardian: Moko The Dolphin Leads Whales To Safety In New Zealand
National Geographic: Dolphins Showing Helping Behavior Toward Other Species
New Zealand Department of Conservation: Mahia Beach Whale Stranding Report

OpenAI ලා Coding ලෝකයම උඩු යටිකුරු කරන GPT-5.2 Codex එළියට දායි!

ගිය සතියේ GPT-5.2 ආවට පස්සේ හැමෝම බලන් හිටියේ මේ මොහොත එනකල්. ඊයේ (දෙසැම්බර් 18) OpenAI එකෙන් නිල වශයෙන් "GPT-5.2 Codex" නිකුත් කළා.

සරලවම කිව්වොත්, මේක අපි මෙච්චර කල් දැක්ක "Code කෑල්ලක් ලියාගන්න උදව් කරන" Bot කෙනෙක් නෙවෙයි. මේක තනිවම හිතලා, Plan කරලා, සම්පූර්ණ Project එකක් ගොඩනගන්න පුළුවන් Agentic AI Model එකක්.

🔰 මොකක්ද මේ GPT-5.2 Codex වල තියෙන වෙනස?

මේක විශේෂයෙන්ම නිර්මාණය කරලා තියෙන්නේ "Agentic Workflow" එකකට. ඒ කියන්නේ:

1. ඔයාට පුළුවන් "මට E-commerce site එකක් හදන්න" කියලා විතරක් කියන්න.
2. Codex එක විසින්ම ඊට අදාළ File Structure එක හදනවා.
3. අවශ්‍ය Packages Install කරනවා (Terminal Access).
4. Code එක ලියලා, ඒක Run කරලා, එන Error එක තනිවම Fix කරනවා.
5. අන්තිමට වැඩ කරන App එක ඔයාට දෙනවා.

🔰 The Battle of AI Agents: Benchmarks Comparison

Tech ලෝකයේ වැඩකරු කවුද කියලා තීරණය කරන්නේ SWE-bench (Software Engineering Benchmark) එකෙන්. GPT-5.2 Codex එක අනෙක් ප්‍රබලයන් එක්ක හැප්පෙන්නේ මෙන්න මෙහෙමයි.

✅ GPT-5.2 Codex - 64.2% 🏆

☑️ Devin (Cognition Labs) - 48.5%

☑️Claude 3.7 Opus - 52.1%

☑️ Gemini 3 Code - 55.8%

🔰ඇයි මේක ඩෙවලොපර් කෙනෙක්ට වැදගත්?

Full Repo Context: ඉස්සර වගේ එක ෆයිල් එකක් නෙවෙයි, ඔයාගේ මුළු Project එකේම ෆයිල් 1000ක් තිබුණත් ඒ ඔක්කොම එකපාර තේරුම් ගන්න Codex ට පුළුවන්.

Self-Healing Code: කෝඩ් එක රන් වෙද්දි බග් එකක් ආවොත්, ඒක ඔයාට කිය කිය ඉන්නේ නෑ. එයාම ඒක Debug කරලා හරිගස්සනවා.

Refactoring Master: පරණ Spaghetti Code එකක් දුන්නම, ඒක ලස්සනට Clean Architecture එකකට ගේන්න මේකට පුළුවන්.

⚠️ අවසාන නිගමනය

මේකෙන් කියන්නේ Developers ලගේ රස්සා නැති වෙනවා කියන එකද? නෑ.නමුත්, "AI පාවිච්චි කරන්නේ නැති Developer ව AI පාවිච්චි කරන Developer විසින් Replace කරනවා" කියන කතාව දැන් ඇත්ත වෙමින් යනවා. Junior Dev කෙනෙක් කරන වැඩ දැන් මේ ටූල් එකෙන් තත්පර ගාණකින් කරගන්න පුළුවන්.

FAM Networks විසින් පළ කරන ලද ,චීනයේ වැන්ග් (Wang) නැමති කිමිදුම්කරුවා හුනාන් (Hunan) ප්‍රදේශයේ ගංගාවක කිමිදෙමින් සිටියදී මිනිත්තු කිහිපයකින් අතුරුදහන් වූ අතර, ඔහු මියයන්නට ඇතැයි බොහෝ දෙනා බිය වූහ. නමුත් සැබවින්ම සිදු වී තිබුණේ ඔහු ජලයට යටින් පිහිටි සංකීර්ණ ගුහා පද්ධතියකට ගසාගෙන ගොස් මතුපිට සිට මීටර් නවයක් යට සිරවීමයි.

වාසනාවකට මෙන්, එහි තිබූ කුඩා air pocket එකක් සොයා ගැනීමට ඔහු සමත් වූ අතර, මුදාගැනීමේ කණ්ඩායම් අඳුරු සහ භයානක ජලයේ ඔහුව සොයන අතරතුර පණ බේරා ගැනීමට එය ඔහුට උපකාරී විය.
දින පහක් පුරා විවිධ පළාත්වලින් පැමිණි කිමිදුම්කරුවන්, ඉතා අඩු දෘශ්‍යතාවක් සහ අධික ජල පීඩනයක් හමුවේ තම ජීවිත පරදුවට තබා ඔහු සෙවීමේ නිරත වූහ.

වැන්ග් සතු ඔක්සිජන් මට්ටම සියයට හතරක් දක්වා අඩුවෙමින් පවතිද්දී, ඔහු දැඩි අපේක්ෂාවෙන් යුතුව අතේ තිබූ විදුලි පන්දම (flashlight) වනමින් සංඥා කළේය. එම කුඩා ආලෝකය ඔස්සේ ගිය සහන කණ්ඩායම් කෙලින්ම ඔහු වෙත ළඟා වූහ. සියලු බාධක මධ්‍යයේ, ඔහුගේ ඔක්සිජන් සම්පූර්ණයෙන්ම අවසන් වීමට පෙර ඔහුව පිටතට ගැනීමට ඔවුන්ට හැකි විය.

නමුත් කාගේත් මවිතයට හේතු වූයේ ඉන් අනතුරුව සිදු වූ දෙයයි. වැන්ග් කිසිදු ආධාරකයක් (stretcher) නොමැතිව, ඉතා සන්සුන්ව සහ සිහිබුද්ධියෙන් යුතුව ඇවිදගෙන පැමිණියේය. ඔහුගේ පළමු වදන් භීතිය හෝ කම්පනය මුසු ඒවා නොවීය.ඔහු කිසිවක් නොවුන ගානට පැමිණ ඉල්ලා සිටියේ දුම්වැටියකි.

එය ඒ මොහොතේ සිටි සියළු දෙනාම පුදුමයට පත් කිරීමට සමත්විය.

References:
BBC News, Chinese Diver Rescued After Five Days Trapped Underwater
CNN, Cave Rescue Teams Save Missing Diver in Hunan
South China Morning Post, Diver Survives Air Pocket in Underwater Cave
China Daily, Multi Province Rescue Operation Saves Diver