HAMSA NAGA

#ស្ថាបត្យកម្មមានជីវិត
#ស្ថាបត្យករជាគ្រូពេទ្យអគារ
ពេលយើងនិយាយពីស្ថាបត្យកម្ម មនុស្សភាគច្រើននឹកគិតដល់រូបរាងដ៏ស្អាតប្លែក និងរចនាសម្ព័ន្ធដ៏រឹងមាំ។ ប៉ុន្តែជាការពិតទៅស្ថាបត្យកម្មក៏ជាជីវិតមួយដែរ។ បើស្ថាបត្យកម្ម មានជីវិត នោះប្រាកដណាស់ថាត្រូវទទួលការព្យាបាល ការថែទាំ។ ដូចនោះហើយ ទើបតម្រូវឲ្យមានមុខវិជ្ជា "អភិរក្សស្ថាបត្យកម្ម" នៅក្នុងមុខជំនាញស្ថាបត្យកម្មនេះ។
សំណួរចោទសួរថា តើត្រូវរៀននៅកំរិតថ្នាក់ឆ្នាំទីប៉ុន្មាន? _ មិនពិបាកឆ្លើយទេ បើយើងគិតត្រឹមកំរិតសាមញ្ញបន្តិចដោយត្រឡប់មកសួរថា ការចាប់កំណើត ការរស់រាន និងការថែទាំ ព្យាបាល តើមួយណាមានមុន? មួយណាមានក្រោយ? នោះយើងនឹងដឹងបានភ្លាមថា ទាល់តែមានការចាប់កំណើតហើយ ទើបមានការថែទាំព្យាបាល ដើម្បីឲ្យបានសុខដុម។ និយាយរួមគឺស្ថិតនៅក្រោយកំរិតនៃការយល់ដឹងអំពីការបង្កើតរូបរាងកាយនៃស្ថាបត្យកម្ម នគរូបនីយកម្ម ដែលនោះជាក្រឹត្យក្រមសត្យានុម័តគឺត្រូវសិក្សានៅឆ្នាំទី ៤ ។
ហេតុអ្វីបានជាឆ្នាំទី ៤ គឺជាពេលវេលាមាសនៃការយល់ដឹងការងារអភិរក្ស? យើងដើរចូលទៅជ្រៅបន្តិច ដើម្បីបង្កើតរូបរាងស្ថាបត្យកម្មមួយបាន នោះត្រូវយល់ដឹងពីវិទ្យាសាស្ត្រ ពីសិល្ប: ទាំងទ្រឹស្តីទាំងការអនុវត្តន៍ គួបជាមួយការបណ្តុះឲ្យមានអត្តសញ្ញាណ ដែលមានតាំងពីនៅថ្នាក់ឆ្នាំទី១ ទី២ ទី៣ ទី៤។ ការយល់ដឹងថាល្អបែបម៉េចហើយ ទើបនឹងអាចយល់ដឹងថាមិនល្អបែបណា ឬក៏ថាយើងទទួលបានថ្មី រួចទើបយើងនឹងបានដឹងថាចាស់ទៅវាបែបណា។ ចុះបើចំណេះបង្កើតថ្មីទទួលមិនទាន់គ្រប់ផង ស្រាប់តែនឹកឃើញថា ត្រូវមានមុខវិជ្ជាអភិរក្សនៅឆ្នាំទី៣ តើឲ្យព្យាបាលអី ថែទាំអី បើមិនទាន់ទាំងដឹងថាសាច់វា ឆ្អឹងវាមាំដោយសារអី ឬវាស្រស់ល្អដោយសារអ្វីផង។ នោះគឺជាដំណើរស្រប ឬក៏ជាដំណើរផ្ទុយនឹងគន្លងធម្មជាតិ? អ្នកយល់ដឹងពីអភិរក្ស ប្រៀបដូចជាគ្រូពេទ្យព្យាបាលជំងឺ ហើយព្យាបាលទៅកើត លុះត្រាតែស្គាល់បាតុភូតជំងឺ ស្គាល់មូលហេតុដែលនាំឲ្យឈឺ ធាតុទាំងឡាយដែលផ្សំឲ្យកើតឬបរិយាកាសដែលនាំឲ្យកើតនូវជំងឺ ឬភាពទ្រុឌទ្រោមនោះ។ ចុះបើធាតុ ទ្រឹស្តី តម្រាបង្កើតមិនទាន់បានចេះស្ទាត់ បែរទៅជាហក់ឆ្លងទៅការព្យាបាលមើលជំងឺ ទៅកើតដែរទេ? ឧទាហរណ៍ឲ្យកាន់តែស្រួលស្តាប់ទៅវិញថាពេទ្យម្នាក់ដែលមិនទាន់ទាំងចេះដឹងអំពីបេះដូងល្អធម្មតាមានរូបរាងដូចម្ដេច ចលនាបេះដូងកាលនៅល្អដូចម្ដេច ស្រាប់តែឲ្យទៅមើលបេះដូងឈឺ ឬក៏ថាឲ្យទៅស្វែងយល់បេះដូងមានជំងឺ តើទៅកើតដែរឬអី? ឬក៏នាំទៅភាពវិកលចរឹតរបស់គ្រូពេទ្យទៅវិញ? ការទទួលចំណេះដឹងនៃនិស្សិតស្ថាបត្យកម្ម ចំពោះមុខវិជ្ជាអភិរក្សក៏ដូច្នោះដែរ។_ សូមអរគុណ _

#អត្តសញ្ញាណជាតិ
អត្តសញ្ញាណជាតិ ជាគ្រឹះនៃសេដ្ឋកិច្ច និងការអភិវឌ្ឍន៍អមត:
មជ្ឈដ្ឋានទូទៅកំពុងជជែកគ្នាខ្លាំងរវាង"ការអភិរក្ស និងការអភិវឌ្ឍ"។ មនុស្សភាគច្រើនយល់ថា បើចង់មានកំណើនសេដ្ឋកិច្ចលឿន យើងត្រូវបោះបង់ចោលនូវអ្វីដែលជា "អត្តសញ្ញាណចាស់" រួចរត់តាមទំនើបកម្មបែបបស្ចិមប្រទេសដែលមានកញ្ចក់ និងបេតុងត្រជាក់ស្រេប។ ប៉ុន្តែ នេះគឺជាការយល់ច្រឡំដ៏គ្រោះថ្នាក់បំផុតសម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ។
ការអភិវឌ្ឍដែលត្រឹមត្រូវ និងរឹងមាំ លុះត្រាតែយើងយល់ច្បាស់អំពី "ការអភិរក្ស"។
ហេតុអ្វី? ព្រោះការអភិរក្សមិនមែនជាការចាក់សោរអតីតកាលឱ្យនៅទ្រឹងនោះទេ។ ការអភិរក្សគឺជាការសិក្សាឱ្យស្គាល់ពី "សច្ចៈភាព" និង "ព្រលឹង" នៃជាតិសាសន៍។ នៅពេលដែលយើងយល់ពី "អត្តសញ្ញាណដ៏មុតស្រួច" ក្នុងកិច្ចការអភិរក្ស យើងនឹងមានលទ្ធភាព "បម្លែង" (Transform) វាឱ្យទៅជាទំនើបកម្មបានយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។ ទោះបីជាយើងប្រើសម្ភារៈទំនើបដូចជាបេតុង ឬដែក ក៏យើងអាចបង្កើតស្ថាបត្យកម្មដែលមាន "សច្ចៈភាពនៃរូបរាងដើម" បានដែរ។ យើងមិនមែនចម្លងក្បាច់ក្បូរដែលមានតាំងពីបុរាណមកដាក់ទាំងដុលឡើយ ប៉ុន្តែយើងយក "វិញ្ញាណ និងអត្តសញ្ញាណ" មកស្លៀកពាក់ក្នុងរូបរាងបច្ចុប្បន្ន។
ចុះតើវារុញសេដ្ឋកិច្ចឱ្យជឿនលឿនដោយរបៀបណា?
សព្វថ្ងៃ ប្រទេសណា ក៏គិតពីកំណើនសេដ្ឋកិច្ច (GDP) ដែរ។ និយាយពីស្ថាបត្យកម្មដែលទំនើបតែគ្មានអត្តសញ្ញាណ គឺជាអគារដែលគ្មាន "ការទាក់ទាញ"។ ក្នុងពិភពលោកដ៏ធំទូលាយនេះ មនុស្សមិនហោះហើរឆ្លងទ្វីបមកមើលអគារកញ្ចក់ដែលគេអាចរកមើលបាននៅគ្រប់ទីក្រុងនៃប្រទេសនានានោះទេ ប៉ុន្តែ គេនឹងសុខចិត្តចំណាយប្រាក់យ៉ាងសន្ធឹកសន្ធាប់ ដើម្បីមកប៉ះពាល់ស្ថាបត្យកម្មណាដែល "មានព្រលឹងជាតិសាសន៍" និង "មានសច្ចៈភាព"។
ការអភិវឌ្ឍដែលមិនគោរពអត្តសញ្ញាណ គឺជាការអភិវឌ្ឍដែលចំណាយដើមទុនទាប តែបានផលមកវិញក្នុងរយៈពេលខ្លី និងងាយនឹងបាត់តម្លៃនៅថ្ងៃអនាគត។ ផ្ទុយទៅវិញ ការអភិវឌ្ឍដែលឈរលើគ្រឹះអត្តសញ្ញាណ គឺជាការវិនិយោគលើ "អំណាចទន់" (Soft Power)។ វាមិនត្រឹមតែផ្ដល់កន្លែងឬបំពេញមុខងារសម្រាប់ធ្វើការឡើយ តែវាជា "មជ្ឈមណ្ឌលទាក់ទាញសេដ្ឋកិច្ច" ដែលបង្កើនតម្លៃដី បង្កើនទេសចរណ៍ និងបង្កើនមោទនភាពជាតិ។

បងប្អូនប្រីយមិត្ត ជាស្ថាបត្យករ ក៏ដូចជាម្ចាស់គំរោង ទាំងអស់គ្នា!
កុំខ្លាចក្នុងការដើរតាមគំនិតសហសម័យ ប៉ុន្តែចូរដើរដោយមាន "ត្រីវិស័យនៃអត្តសញ្ញាណ"។ នៅពេលយើងយល់ច្បាស់ពីសច្ចៈភាពនៃអតីតកាល យើងនឹងមិនវង្វេងក្នុងសមុទ្រនៃទំនើបកម្មឡើយ។ ការអភិវឌ្ឍដែលមានអត្តសញ្ញាណជាតិត្រឹមត្រូវ នឹងរុញឱ្យសេដ្ឋកិច្ចជាតិជឿនលឿនដោយនិរន្តរភាព ព្រោះវាក្លាយជា "មរតកសេដ្ឋកិច្ច" ដែលកាន់តែចាស់ កាន់តែមានតម្លៃ។
ចូរយើងកសាងទីក្រុងដែលមិនត្រឹមតែ "ទំនើប" តែជាទីក្រុងដែល "ពិត" និង "មានអត្តសញ្ញាណ" ដើម្បីឱ្យពិភពលោកងើបមើលមកយើងដោយការគោរព និងដើម្បីសេដ្ឋកិច្ចជាតិដែលមិនចេះរីងស្ងួត។

សូមអរគុណ!

#បុរីនិម្មិត
បុរី និម្មិត នេះ បង្ហាញឡើង ជាការបណ្តុះគំនិតថ្មី មិនឲ្យនៅតែលក្ខណៈដដែល ដើម្បីឲ្យផ្សារភ្ជាប់ទៅនឹងវប្បធម៌ដ៏សំបូរបែបរបស់ខ្មែរ។ បុរីនិម្មិត ជាពន្លកតូចមួយ នៅក្នុងទស្សនៈវិស័យដ៏ច្រើនយ៉ាងមានទាំងរូបីយ ទាំងអរូបីយ នៃអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌។ សូមអបអរចំពោះកូនពន្លកស្នាដៃនេះ ដែលខិតខំដោយ និស្សិតថ្នាក់ឆ្នាំទី៤"ក" មហាវីទ្យាល័យស្ថាបត្យកម្មនិងនគរោបនីយវិទ្យា នៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទវិចិត្រសិល្បៈ។

បុរី និម្មិត / IMAGINATION TOWN បុរី និម្មិត បានរំលេចចេញជារូបរាងឡើង ដើម្បីបំផុសជាគំនិត នៃការបង្កើតនូវអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ជាតិ ជៀសវាងភាពដដែ....

#ហោត្រៃ
ហោត្រៃវត្តសមរលាវ ដែលបានសាងសង់ឡើងនៅឆ្នាំ១៩១៥គ.ស បានបង្ហាញឲ្យឃើញថា ទោះជានៅក្នុងសម័យនៃអាណានិគមបារាំងត្រួតត្រា ក៏មានលក្ខណ:ស្ថាបត្យកម្មពុំបានលំអៀងទៅតាមចរឹតរូបរាងបែបអឺរ៉ុបឡើយ ពិសេសទៅទៀត គឺថែមទាំងបង្ហាញនូវកំពូលប្រាំ ដែលមានអត្ថន័យកាន់តែជ្រាលជ្រៅ ទាញចេញពីកំពូលប្រាសាទសក្ការៈរបស់ខ្មែរ។
កម្រងវីដេអូស្តីពីអាគារហោត្រៃនេះត្រូវបានសិក្សាស្រាវជ្រាវដោយក្រុមទី១ នៃនិស្សិតថ្នាក់ឆ្នាំទី៤ M6 ជំនាន់ទី២២ មហាវិទ្យាល័យ វិទ្យាសាស្រ្ត ផ្នែកស្ថាបត្យកម្ម និងនគរោបនីយវិទ្យា នៃ សាកលវិទ្យាល័យ ន័រតុន ដែលមានជាអាទិ៍គឺ: សំ ឈុងវេង, យី គីមសុង, ប៉ែន ជីវ័នមុន្នីរស្មី, អូន ដាលីន, ទិត វង្សវឌ្ឍនា, សំ ឈុងវេង, យី គីមសុង, ប៉ែន ជីវ័នមុន្នីរស្មី, អូន ដាលីន, ទិត វង្សវឌ្ឍនា,...... សូមអបអរសាទរដែលពុំមានគិតពីពេលវេលា។

ហោត្រៃវត្តសមរលាវ ១៩១៥ / LIBRARY IN 1915 ហោត្រៃវត្តសមរលាវ ដែលបានសាងសង់ឡើងនៅឆ្នាំ១៩១៥គ.ស បានបង្ហាញឲ្យឃើញថា ទោះជានៅក្នុងសម័យនៃអាណានិគមបារាំងត្រួត.....