07/08/2012
زبانهای ایرانی - Iranian Languages
زبانهای ایرانی یکی از شاخههای زبانهای هندوایرانی از خانواده بزرگ زبانهای هندواروپایی هستند. زبان های ایرانی یک ریشه مشترک باستانی دارد و به گویش های مختلف و هر گویش به لهجه های مختلف استعمال می شود. این زبان ها از آرامی باستان بسیار وام گرفته است. بعضی از گویش های زبان ایرانی به خاطر تفاوتهای ظاهری در نحوه استفاده از عبارات و ترکیب ها، امروزه خود به عنوان یک زبان نام برده می شوند.
مهمترین زبانها و گویش های ایرانی امروزی عبارتند از: فارسی (پارسی ، دری، یا تاجیکی)، لکی ، کردی، پشتو، بلوچی، لری، مازنی، گیلکی، دیلمی، تالشی، تاتی و آسی
امروزه زبانهای ایرانی بیشتر با خطهای عربی، لاتین، و سیریلیک نوشته میشوند. زبانهای ایرانی با زبان عربی و زبانهای ترکی تاثیر متقابل بسیاری داشتهاند.
زبانهای ایرانی بیشتر در کشورها و مناطق ایران، افغانستان، تاجیکستان، باختر پاکستان، کردستان ترکیه، کردستان عراق، و بخشهایی از آسیای میانه و قفقاز روایی دارد.
سه زبان از زبانهای ایرانی به عنوان زبان رسمی هم اکنون در چهار کشور استفاده میشود. این زبانها عبارت اند از فارسی در ایران و تاجیکستان، فارسی و پشتو در افغانستان و کردی در عراق.
براورد میشود که امروزه حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰ میلیون تن به زبانهای ایرانی سخن بگویند.
بنیاد تابستانی زبانشناسی (SIL International) در سال ۱۳۸۴ برآورد کردهاست که امروزه به حدود ۸۷ گونه از زبانهای ایرانی سخن گفته میشود؛ که شمار سخنوران بزرگترین این زبانها به طور تخمینی عبارتند از: فارسی (70 میلیون تن)، ، پشتو (42 میلیون تن)، لری (۱۰ میلیون تن)، کردی (۲۵ میلیون تن)، و بلوچی (۷ میلیون تن).
The Iranian languages (also called Iranic languages) form a subfamily of the Indo-Iranian languages which in turn are a subgroup of the Indo-European language family. The speakers of Iranian languages are known as Iranian peoples.
The Iranian languages are considered in three stages of Old (until 400 BCE), Middle (400 BCE – 900 CE), and New (since 900 CE). From the Old Iranian languages the better understood and recorded ones are Old Persian (a language of Achaemenid Iran) and Avestan (the language of Zarathushtra). Middle Iranian languages included Middle Persian (a language of Sassanid Iran) and Parthian (a language of Arsacid Iran). There are many Iranian languages, the largest amongst them are Persian, Pashto, Kurdish, and Balochi.
Today, there are an estimated 150–200 million native speakers of Iranian languages.[1] The Ethnologue lists 87 Iranian languages. Persian has about 65 million native speakers, Pashto about 50 million, Kurdish about 18 million, Balochi about 7 million, and Lurish about 2.3 million.