Mystis France

Les Thargélies étaient l'une des fêtes les plus importantes de la Grèce antique, notamment à Athènes et dans d'autres cités ioniennes, dédiée à Apollon et Artémis. La fête avait lieu durant le mois de Thargélion (environ fin mai) et combinait la célébration de la nature avec de profondes pratiques rituelles de purification.

1. Le double caractère de la fête
Les Thargélies constituaient un pont entre la peur de l'inconnu et la gratitude pour la récolte :
Purification (Catharsis) : Le 6e jour, l'objectif principal était la purification rituelle de la cité. Avant que le peuple ne puisse profiter des fruits de la terre, il fallait éliminer tout « miasme » (souillure spirituelle ou sociale), tel que des maladies ou des calamités, qui aurait pu affecter la communauté.
Gratitude et euphorie : Le 7e jour, l'atmosphère devenait plus joyeuse. On célébrait la naissance d'Apollon en offrant les premiers fruits de la récolte (les thargélia), reconnaissant ainsi la faveur divine qui avait permis la fertilité de la terre.

2. Le symbole du « Pharmakos »
La partie la plus controversée et symbolique de la fête était l'institution des pharmakoi. Deux individus, choisis pour leur apparence ou leur marginalisation sociale, étaient conduits hors de la ville.
Symbolisme : En portant sur eux tous les « fardeaux » et les péchés de la cité, le pharmakos agissait comme un bouc émissaire. Leur expulsion symbolisait le bannissement du mal, permettant à la cité de prendre un « nouveau départ », purifiée du passé.

3. Le lien avec le cycle naturel
La fête se situait chronologiquement à la charnière critique précédant les chaleurs estivales.
Apollon et Artémis : Apollon, en tant que dieu de la lumière et de la guérison, devait être apaisé par des sacrifices afin qu'il ne provoque pas de « fléaux » par la chaleur excessive de l'été.
Cohésion sociale : Durant les Thargélies, des actes juridiques et sociaux avaient également lieu, comme l'inscription officielle des enfants adoptés dans les phratries, soulignant que la purification de la cité incluait aussi l'organisation de ses liens sociaux.

4. La signification des « Eiresiones »
Les enfants portaient des branches d'olivier entourées de laine (les Eiresiones), qu'ils décoraient de fruits. Ce symbole servait d'amulette pour protéger les foyers contre la famine et de supplique aux dieux pour une abondance continue.

En résumé :
Les Thargélies représentaient la conviction des anciens Grecs que la prospérité n'est jamais acquise. Elle exigeait un processus constant d'équilibre : l'élimination du négatif (purification) pour permettre l'accueil du positif (offrande des fruits).

Herakleia Aphrodisia .

A l'orée de cette saison de renouveau et de ce début d'année pour nos célébrations, les membres de Mystis France, ont eu le privilège de se réunir pour célébrer deux forces indissociables : l'éveil de la Nature (le retour du Printemps) et la célébration des Asklepia.
Dans l’Antiquité, cette période était le temps du renouveau et de la purification. Nous avons voulu recréer, humblement et fidèlement, cette atmosphère de dévotion et de joie.
Nous sommes heureux de partager avec vous ces quelques images, capturant l'essence et la beauté de ce moment de reconnexion.
Que la lumière d’Apollon et la bienveillance d'Asclépios vous accompagnent !

🪔🐍💐

Les fondatrices Mystis France.

Θεός, άνθρωπος και φύση στην αρχαία Ελλάδα. Η γιορτή των Ανθεστηρίων και ο θεός Διόνυσος.

Στην αρχαία Ελλάδα ο άνθρωπος δεν απομάκρυνε τους θεούς από τον κόσμο του, αλλά αντίθετα τους κατέβαζε στη γη, προκειμένου να ανέλθει πνευματικά μαζί τους. Οι θεοί είχαν ανθρώπινη μορφή, συνήθειες και πάθη, και συγκροτούσαν μορφές που γεφύρωναν τη φύση με τον άνθρωπο. Δεν αποτελούσαν αφηρημένες υπερβατικές αρχές, αλλά δυνάμεις ενσαρκωμένες στο φυσικό και κοινωνικό περιβάλλον.

Ο ουρανός, η θάλασσα και ο κάτω κόσμος των νεκρών συγκροτούσαν ένα ενιαίο κοσμικό σύστημα, με το οποίο οι άνθρωποι έρχονταν σε επικοινωνία μέσα από τελετουργίες, λατρευτικές πράξεις και τρόπους οργάνωσης του χώρου κατοίκησης, με την ευρεία έννοια του όρου. Οι θεοί άφηναν τα ίχνη τους στον δημόσιο χώρο, ακόμα και στους δρόμους που με την τις Ερμαϊκές στήλες, στα όρια των πόλεων, στις πηγές και στα περάσματα.

Τα ποτάμια, οι λόφοι και τα βουνά αφιερώνονταν σε θεότητες ή θεωρούνταν κατοικίες τους, δηλαδή μορφές προσωποποίησης των δυνάμεων της φύσης. Το τοπίο νοηματοδοτούνταν ως αποτύπωση αρχέτυπων ιδεών και κοσμικών δυνάμεων. Οι ναοί εναρμονισμένοι πλήρως με το φυσικό περιβάλλον, λειτουργούσαν ως σημεία συνάντησης θεών και θνητών. Τα ονόματα των θεών, όπως και κάθε Ελληνική λέξη, έφεραν πολυεπίπεδο νοηματικό βάθος, ετυμολογικό, συμβολικό και φιλοσοφικό. Η φύση δεν αποτελούσε παθηκό υπόβαθρο, αλλά ενεργό φορέα αποκάλυψης του θείου. Χαρακτηριστική είναι η μαρτυρία του Παυσανία (Ελλάδος Περιήγησις 1.24.3–4 και 8.38.5), ο οποίος σημείωνε:

«Στην Ελλάδα, όπως κι αλλού, το θείο φαίνεται να αποκαλύπτεται στη ψυχή του ανθρώπου διαμέσου της φύσης, και η αποκάλυψη αυτή, που του διεγείρει τόσα πολλά αισθήματα ευχαρίστησης και φόβου, παρήγαγε όλες αυτές τις θαυμάσιες αφηγήσεις, από τις οποίες αποτελείται ο μυθολογικός μας θησαυρός».

Η αντίληψη αυτή διαμόρφωνε μια ιδιαίτερη σχέση ανθρώπου και θεού. Κανένας ομηρικός ήρωας, κανένας Έλληνας, δεν θεωρούσε εαυτόν ανάξιο σε σχέση με τους θεούς. Ήταν απλώς πιο αδύναμος. Οι θεοί ήταν ισχυρότεροι, αλλά δεν ανήκαν σε διαφορετική τάξη αξίας. Η απόσταση δεν ήταν ηθική ή οντολογική, αλλά βαθμιαία. Αυτή η αντίληψη είχε απελευθερωτικές συνέπειες για τη δράση και τη συνείδηση των ανθρώπων. Η ανθρώπινη ύπαρξη δεν συνθλιβόταν από το θείο, αλλά μετείχε σε αυτό. Η ατομική και η συμπαντική ψυχή συναντιόνταν.

Η φιλοσοφική διατύπωση αυτής της σχέσης αποτυπωνόταν με σαφήνεια στον νεοπλατωνικό στοχασμό του Πλωτίνου, ο οποίος στις Εννεάδες, V.3 (49), 9.1–10, ανέφερε.

«Αν κανείς πρόκειται να ομολογήσει ότι γνωρίζει τον Θεό, θα αναγκαστεί επίσης να παραδεχτεί ότι γνωρίζει τον εαυτό του. Διότι θα γνωρίσει όσα έχει από εκείνον και τι δίνει και ποια πράγματα μπορεί. Αφού μάθει και γνωρίσει αυτά θα γνωρίσει επίσης και τον εαυτό του. Διότι μια από τις παροχές εκείνου είναι και ο ίδιος, ή μάλλον είναι όλες οι παροχές του. Αν, λοιπόν, γνωρίσει κι εκείνο μαθαίνοντάς το με τις δυνάμεις του, θα γνωρίσει και τον εαυτό του, αφού έχει έρθει από εκεί και έχει φέρει μαζί του ό,τι μπορεί».

Στα πλαίσια πλαίσιο της φυσιολατρικής θεολογικς αντίληψης, ο ετήσιος χρόνος στην αρχαία Ελλάδα οργανωνόταν μέσα από ένα σύστημα εορτών που συνδέονταν άμεσα με την φύση τον κύκλο των εποχών, και τον γεωργικό κύκλο. Κάθε εποχή σηματοδοτούνταν από μια αντίστοιχη τελετουργία, και η άνοιξη εγκαινιαζόταν με τη γιορτή των Ανθεστηρίων. Τα Ανθεστήρια εορτάζονταν κάθε χρόνο στις αρχές του Μαρτίου και διαρκούσαν τρεις ημέρες. Ήταν αφιερωμένα στον Λιμναίο Διόνυσο και στον Χθόνιο Ερμή, ενώ ταυτόχρονα περιλάμβαναν την ανάκληση και τη φιλοξενία των ψυχών των νεκρών.

Η ονομασία Ανθεστήρια συνδεόταν ετυμολογικά με το άνθος και δήλωνε τη γιορτή της άνθησης και της αναγέννησης της φύσης. Παράλληλα, αρχαίες και νεότερες φιλολογικές ερμηνείες τη συνέδεαν με το ρήμα αναθέσσω, με τη σημασία του εξορκίζω, γεγονός που αντανακλούσε τον διττό χαρακτήρα της εορτής ως γιορτής ζωής και ταυτόχρονα ως τελετουργίας διαχείρισης του θανάτου.

Τα Ανθεστήρια αποτελούσαν σύνθετη εορτή γεμάτη αντιθέσεις. Δύο ημέρες αφιερώνονταν στο άνοιγμα των νέων κρασιών, στη χαρά, στη μέθη και στην εορταστική έξαρση, και ακολουθούσε μία ημέρα περισυλλογής, κατά την οποία οι ψυχές των νεκρών επέστρεφαν στη γη και τιμούνταν με προσφορές και σπονδές.

Πρόκειται για γιορτή άρσης απαγορεύσεων και νηστειών, στην οποία συμμετείχαν όλα τα κοινωνικά στρώματα, ακόμη και οι περιθωριοποιημένες ομάδες, οι γυναίκες και οι δούλοι. Η κοινωνική αυτή καθολικότητα εντασσόταν στη Διονυσιακή λογική της ανατροπής και της προσωρινής αναστολής της κανονικότητας. Αντίστοιχα στοιχεία επιβίωσης ή αναλογίας μπορούσαν να ανιχνευθούν σε μεταγενέστερες λαϊκές πρακτικές, όπως η Τσικνοπέμπτη και τα ψυχοσάββατα, που συνδύαζαν τη χαρά της τροφής με τη μνήμη των νεκρών.

Στα Ανθεστήρια ξεκινούσε επίσημα ο τελετουργικός Διονυσιακός κύκλος του έτους. Η επιφάνεια του θεού προηγούνταν του ανοίγματος των πίθων, ώστε να διασφαλιστεί η ποιότητα του νέου οίνου. Ακολουθούσε ο καθαγιασμός του κρασιού και η δοκιμή του σε όλη την πόλη. Σε ορισμένες περιοχές στήνονταν μεγάλοι κρατήρες ανά γειτονιά, όπως μαρτυρούσε ο Παυσανίας. Στην Αθήνα, σύμφωνα με τις φιλολογικές πηγές, η πόση γινόταν σε εσωτερικούς χώρους και κάθε μέλος του οίκου είχε τον δικό του χοῦ γεμάτο μέχρι το χείλος. Με το σάλπισμα του άρχοντα, όλοι έπιναν όσο πιο γρήγορα μπορούσαν, σε μια τελετουργική δοκιμασία που συνδύαζε ανταγωνισμό και συλλογικότητα.

Ο Διονυσιακός κύκλος ολοκληρωνόταν το φθινόπωρο με τα Ωσχοφόρια και επανεκκινούσε την άνοιξη με τα Ανθεστήρια. Προηγούνταν όμως το κάλεσμα του θεού στα Διονύσια κατ αγρούς, με πομπές και φαλλοφορίες στους αγρούς κατά την περίοδο του κλαδέματος. Το κλάδεμα των αμπελιών, όταν το φυτό φαινόταν νεκρό και άψυχο, αποτελούσε σκληρή αλλά αναγκαία εργασία. Οι κομμένες κληματόβεργες καίγονταν στα Αλώα της Δήμητρας και το αμπέλι, συμβολικά κατεστραμμένο, προετοιμαζόταν για αναγέννηση. Οι γυναικείες λατρευτικές ομάδες αναλάμβαναν ρόλο μητρικής φροντίδας, περιθάλποντας το αμπέλι, όπως και τον ίδιο τον Διόνυσο, μέχρι την επίσημη έναρξη του νέου λατρευτικού κύκλου στα Λήναια και στα Ανθεστήρια.

Έτσι, ο θεός, η φύση και ο άνθρωπος συγκροτούσαν ένα ενιαίο κοσμολογικό και τελετουργικό σύστημα, στο οποίο ο θάνατος και η ζωή, η φθορά και η αναγέννηση, η μέθη και η γνώση συνυπήρχαν και αλληλοσυμπληρώνονταν.

🔎 Βιβλιογραφικές παραπομπές:

1. Παυσανίας, Ελλάδος Περιήγησις, εκδ. Teubner, βιβλία 1 έως 10.
2. Πλωτίνος, Εννεάδες, μτφρ. ελληνική, εκδ. Ζήτρος.
3. Deubner, L., Attische Feste, Berlin, 1932.
4. Burkert, W., Greek Religion, Harvard University Press, 1985.
5. Vernant, J.-P., Myth and Thought among the Greeks, Routledge, 1983.
6. Detienne, M., Dionysos Slain, Johns. Hopkins University Press, 1979.
7. Nilsson, M., Geschichte der griechischen Religion, C.H. Beck, 1967.

En cette période de fêtes, nous vous souhaitons nos meilleurs vœux !!

Que chaque fleur offerte, chaque bougie allumée et chaque vœu prononcé soit un écho à la grandeur de nos Dieux et à la douceur de la fraternité humaine.
Que Mystis France continue d'être pour vous un phare de beauté et de spiritualité tout au long de l'année à venir.
Que la lumière ancienne guide vos pas vers une année nouvelle pleine de grâce.
Joyeuses célébrations à tous, dans la paix et l'harmonie.

Les Fondatrices et les Célébrantes de Mystis France.

🏛️🥂❤️

"La peur naît de l'attachement : tu crains de perdre parce que tu crois posséder.
Mais rien n'est à toi, ni ce que tu aimes ni ce que tu détestes.
Le monde ne te doit rien et tu ne peux pas le retenir.
Seule ta vertu marche avec toi jusqu'au dernier souffle.
C'est le seul terrain que personne ne peut t'arracher.
De quoi as-tu peur si rien dans ce monde ne t'appartient vraiment ? ".

Marc Aurèle

📸 Aphrodisia Herakleia.

La force n’est pas dans la victoire, mais dans le geste qui ne renonce jamais.
Les temples se fendent, les empires s’effondrent, les certitudes s’écaillent comme le marbre brisé ; pourtant, l’âme qui se souvient des Dieux se dresse encore, semblable à une colonne solitaire défiant le temps.
Et s’il ne reste qu’un seul être pour murmurer leur nom, alors l’invisible demeure toujours vivant.
On croit parfois que les Dieux exigent faste et triomphe ; ils ne réclament en vérité que ce qui ne peut leur être arraché : la constance.
La fidélité sans témoin.
La ferveur sans attente.

Aphrodisia herakleia.

Όταν οι αναμνήσεις συναντούν το παρόν.

Μην επιστρέφεις ποτέ εκεί όπου ήσουν ήσουν ευτυχισμένος. Κράτα τις όμορφες στιγμές στη μνήμη έτσι όπως ήταν. Αλλά μην επιστρέφεις.

Η ζωή προχωρά, υπάρχουν νέα μονοπάτια να διαβείς, νέα μέρη να ανακαλύψεις, κι άλλοι άνθρωποι που σε περιμένουν.

Η ευτυχία που έζησες ήταν συνυφασμένη με τον χρόνο, με τον τόπο, με τα πρόσωπα και τις σιωπές της συγκεκριμένης κατάστασης. Τίποτα απ’ όλα αυτά δεν μπορεί να επαναληφθεί· δεν μπορείς πια να ξαναγίνεις στο ίδιο έργο ταυτόχρονα θεατής και πρωταγωνιστής. Η ανάμνηση θα σε βάλει στη θέση της θεατρικής σκηνής, αλλά η παράσταση δεν θα είναι η ίδια· εσύ δεν θα είσαι πια ο ίδιος ρόλος.

Οι αναμνήσεις δεν είναι μόνο εικόνες· είναι μικρές τελετές που συνεχίζουν να τελούνται μέσα σου κάθε φορά που τις επικαλείσαι. Κάθε ανάκληση αλλάζει το αντικείμενο της ανάμνησης· δεν αναπαράγει αλλά μεταμορφώνει. Μπορεί να σε παγιδεύσει, να σε κάνει να ζεις στο παρελθόν με τη μορφή μιας σκιάς που αποκλείει το φως του παρόντος.

Κράτησέ τες όπως φυλάσσεις ένα ιερό αντικείμενο: με σεβασμό και απόσταση. Φύλαξέ τες στη μνήμη ως ολοκληρωμένες εμπειρίες, όχι ως σενάρια που ζητούν επανεκτέλεση. Μην τις αναστήσεις για να τις ελέγξεις· άσε τες να λειτουργούν ως φωτεινές ενδείξεις, όχι ως δεσμά.

Η ζωή προχωρά. Υπάρχουν μονοπάτια που δεν τα ’χεις περπατήσει, άνθρωποι που δεν έχουν ακόμη μιλήσει το όνομά σου, στιγμές που περιμένουν την τόλμη σου να τις γεννήσει. Οι επιλογές που κάνεις σήμερα διαμορφώνουν, σιωπηρά και σταθερά, τον χαρακτήρα που θα σε συναντήσει αύριο.

Ο χρόνος δεν είναι εχθρός ούτε φίλος· είναι τελετουργία που επιβάλλει αλλαγή. Κάποιες εμπειρίες εισέρχονται σαν μύηση και φεύγουν σαν τελετή: άπαξ γεννημένες, δεν ζητούν επανάληψη. Υπάρχουν ευκαιρίες που δίνονται μια φορά — σαν θύρα ιερού: περνάς, γνωρίζεις, κι η πύλη κλείνει πίσω σου. Στην επιστροφή, ακόμη κι αν βρεις το μονοπάτι, το ιερό δεν είναι πια το ίδιο.

• Thesmophories 🌻🐝🌾🏺

Nous avons honoré Déméter et Perséphone et Hecate dans un rituel intime inspiré des anciennes Thesmophories.
Offrandes, vin et hymnes ont lié nos mains, nos voix et nos cœurs a la célébration.
Nous avons accompagné Perséphone dans sa descente vers l’ombre, et confié à l’automne nos vœux de renaissance. 🌙🌾

Γένοιτο 🪔