07/04/2026
Waan ku qiimeynayaa gabaygan faahfaahin suugaaneed iyo farsamo labadaba.
Qiimeynta guud:
Gabaygu waa maanso siyaasadeed oo lagu ammaanayo guulaha qorshaha horumarineed (mashaariicda quwadale, laamiyada, dhismaha qalcadaha, iwm.), iyadoo si gaar ah loogu soo jeedo PP (oo laga yaabo inuu yahay horyaal ama xisbi). Wuxuu leeyahay qaab qoraal oo qaafiyad-daran laakiin ku dhisan soo noqnoqodka xarfaha 'q' iyo 'g' (tusaale: qiyaas, qayb, qadna, qalbiga, quruxsan), taasoo abuuraysa midab cod iyo xoojinta dareenka.
---
1. Dhismaha iyo qaafiyadda
· Qaafiyad: Ma jirto qaafiyad joogto ah oo sida gabayga caadiga ah (isku dhawaaq dhamaadka jiif kasta). Taa beddelkeeda, waxaa la adeegsaday xaraf celis (alliteration) oo ah xarafka 'q' – tani waa farsamo suugaaneed oo maansooyinka casriga ah lagu xoojiyo hadhyada.
· Qaab dhismeed: Jiif kastaa waa mid dheer oo u dhexeeya 14–22 shibbane, laakiin ma jiro cabbir joogto ah (sida gabayga soomaaliga ee qadiimiga ah ee 16 ama 17 shibbane). Sidaa darteed, wuxuu u dhow yahay maanso-xorriyad (free verse) in kastoo leh soo jeedin gabayeed.
2. Macnaha iyo tusmada
· Dulucda: Wuxuu qeexayaa mashaariic dhismeed oo ka socda Jigjiga iyo deegaanka (laamiyo, qalcado, beero, qubka bilicda jabisay, iwm.). Kadib waxaa la sheegay in ay tahay guul ay dadka u qabteen xisbiga (PP) iyo qorshaha.
· Qaybaha waaweyn:
· Tirad (hordhac): Sadarka 1aad ilaa 4aad – Mashaariicda quwadale... laamiyadan aan qiyaasnayn → soo bandhigida jawiga.
· Guux (jirida): Sadarka 5aad ilaa 18aad – Ee qiimaysanee... qalbiga iyo waxa uu shacbiga ka dagay → faahfaahinta mashaariicda iyo dareenka.
· Gabagabo (gunaanad): Sadarka 19aad iyo 20aad – Qudha iyo qofkaba iyaga uqoran / Pp waa horyaal qarane → soo koobid iyo bogaadin cad.
· Dareenka: Waa mid hanweyn iyo dhiirigelin leh, laakiin waxaa ka maqan isweydaarsi qotodheer ama sarbeeb (hoosta dhac). Wuxuu u qoran yahay sidii maanso ololeed oo loogu talagalay in lagu kalsooni abuuro.
3. Luqadda iyo farsamooyinka suugaaneed
·
