Արմեն Վաղարշակի Մելիքյան Armen Melikyan

Երբ կերել ես բռիս միջի աղն ու հացը,
Ու պարզել ես դու քո համար չորն ու թացը,
Պարտավոր ես շիտակ լինել ու գոհանալ ստացածից,
Քանզի ես դա քեզ եմ տվել
Իմ քրտնաջան վաստակածից։

Երբ մերել եմ քեզ իմ ապրած տարիներին,
Ու թույլ տվել, որ մաս դառնաս արժեքներին,
Պարտավոր ես շիտակ լինել ու գոհանալ քո չաղ բախտից,
Քանզի ես դա քեզ եմ տվել,
Որ տարբերվես մնացածից։

Երբ ներել եմ ու շեղել եմ
Քո ծուռ ու մուռ ճամփաներից,
Եվ ուժ տվել, ձեռքդ բռնել,
Ու քեզ հանել վեր սարերից,
Պարտավոր ես շիտակ լինել ու գոհ մնալ էս աշխարհքից։

Հեղ. Արմեն Մելիքյան
11.06.2026 թ.

Մի բարի փերի

Մի բարի փերի էստեղով անցներ,
Բարություն փռեր ամենքիս վրա,
Բարության փայլից ձյունն էլ թող հալվեր
Ու գետակ դառնար, ձորերով գնար։

Գետակն իր հերթին բարձր քչքչար,
Օլոր ու մոլոր ձորերով հոսեր,
Տաներ ամեն ցավ, վիշտ ու տառապանք,
Մարդն էլ գոհ ապրեր, տանը լիներ տեր։

Հեղինակ՝ Արմեն Մելիքյան
17.02.2024 թ.

Մելիքյանների մասին

Մելիքյանները՝ Բերդի հնագույն տոհմերից մեկը

Բերդ համայնքի, նախկին Շամշադինի շրջանի Մելիքյանները արյունակից բարեկամներ են և պատկանում են նույն մեծ տոհմական արմատին։

Մելիքյանները համարվում են տարածաշրջանի ամենամեծ և առավել ճյուղավորված տոհմերից մեկը։ Լինելով այս տարածքի ներկայիս բնակչության ձևավորման կարևոր բաղադրիչներից՝ նրանք ունեն խոր պատմական արմատներ և սերնդեսերունդ փոխանցված հարուստ ժառանգություն։

Մելիքյանները՝ բացառապես Բերդից

Մելիքյան տոհմի առանձնահատկություններից մեկն այն է, որ Մելիքյան ազգանունով առանձին տոհմ նախկին Շամշադինի շրջանի որևէ այլ գյուղում չի եղել ու չկա հիմա էլ։ Մելիքյանները բացառապես Բերդից են և հետագայում տարածվել են Հայաստանի տարբեր բնակավայրերում ու աշխարհի բազմաթիվ երկրներում։

Մելիքյան ազգանվան շուրջ տարածված թյուր կարծիքների մասին

Տարիներ շարունակ կատակով կամ թյուր մեկնաբանությամբ շրջանառվել է այն կարծիքը, թե «ով ազգ չի ունեցել, Մելիքյան է գրվել»։ Այս տեսակետը որևէ պատմական հիմք չունի։

Հայկական միջավայրում ազգանունները հիմնականում ձևավորվել են պապի անունից, տոհմական զբաղմունքից կամ տվյալ ժամանակաշրջանում հասարակության կողմից ընդունված այլ կարգավիճակներից։ Ուստի յուրաքանչյուր ազգանուն ունի իր ձևավորման բնական և պատմական ընթացքը։

Մելիքյան տոհմին միացած գերդաստանները

Այո՛, Մելիքյան տոհմում կան մի քանի գերդաստաններ, որոնք հայրական կողմից Մելիքյան չեն եղել, սակայն մայրական գծով միացել են տոհմին և կրել Մելիքյան ազգանունը։

Նախկին ժամանակներում հասարակական կարգերը տարբեր էին, և ոչ բոլոր ընտանիքներն էին իրավունք ունենում ունենալ սեփական հողատարածքներ կամ ինքնուրույն ապրուստի միջոցներ։ Այդ պատճառով որոշ տղամարդիկ, ամուսնանալով Մելիքյան գերդաստանի աղջիկների հետ, ընդունել են կնոջ ազգանունը՝ օգտվելով տվյալ տոհմի իրավունքներից և հնարավորություններից։

Վստահ եմ, որ նման երևույթներ եղել են նաև այլ հայտնի հայկական տոհմերի պատմության մեջ։

Արյունակցական կապը՝ ազգանունից առավել

Մեր ընկալմամբ՝ ընտանիքի մայրն ու նրա տոհմը նույնքան կարևոր են, որքան հայրական գիծը։ Այդ պատճառով այն գերդաստանները, որոնք մայրական գծով միացել են Մելիքյան տոհմին և կրել այդ ազգանունը, ոչնչով չեն տարբերվում մյուս Մելիքյաններից։ Նրանց նույնպես կապում են արյունակցական, գենետիկական և ժառանգական ամուր կապերը։

Մելիքյան տոհմից ձևավորված այլ ազգանուններ

Ժամանակի ընթացքում Մելիքյան մեծ տոհմից առանձնացել և ձևավորվել են նաև այլ ազգանուններ, որոնք սկսել են գրվել իրենց պապերի անուններով։

Այդպիսի ազգանուններից են՝ Մամիկոնյան, Ավալյան, Ավագյան և մի շարք այլ ընտանիքներ, որոնց արմատները կապվում են Մելիքյան մեծ տոհմի հետ։

Տոհմի հնագույն հիշատակություններից մեկը

Մելիքյան մեծ տոհմից պահպանված ամենահին հայտնի դամբարաններից մեկը գտնվում է Բերդի՝ Անտառտնտեսության դիմաց գտնվող Սուրբ Կիրակի խաչի հարակից դամբարանադաշտում։

Շարունակելի…

Սրանք ընդամենը նախնական տեղեկություններ են Մելիքյան տոհմի պատմության մասին։ Առաջիկայում հերթական հրապարակումներով կներկայացնեմ տոհմի առանձնահատկությունները, պատմական հիշատակությունները և մեզ հասած այլ արժեքավոր տեղեկություններ։

Արմեն Մելիքյան
03.06.2026 թ.

Ինձ համար դեռ մանկուց անհասկանալի է եղել այն արտահայտությունը, երբ ասում են․ «Պետականին վերաբերվիր սեփականիդ պես»՝ նկատի ունենալով, որ պետք է ավելի խնամքով վերաբերվել։

Իմ ընկալմամբ՝ պետականը նույնիսկ ավելի արժեքավոր է, քան անձնականը։ Մեր տան դաստիարակությունն էլ. միշտ այդպիսին է եղել ։

Իմ սեփականը միայն ինձ է պատկանում, և ես լիակատար իրավունք ունեմ այն տնօրինելու այնպես, ինչպես ճիշտ կհամարեմ։ Իսկ պետականը բոլորինն է, ընդհանուրի ստեղծած հարստությունն ու արժեքը։ Հետևաբար, դրա նկատմամբ պատասխանատվությունը պետք է ավելի մեծ լինի, իսկ վերաբերմունքը՝ առավել հոգատար և պահպանողական։

#Հայրենիք
#Պետականություն
2:06.2026թ.