مرکز آموزشی رحمانی

متعهد به تدریس معیاری

چرا وقتی در نوشابه نمک می ریزیم, با شدت بیشتری گاز آزاد می شود ؟
ابتدای ماجرا : هرچه حرارت آب کمتر و فشار بیشتر باشد، انحلالیت گاز بیشتری را خواهد داشت و به عنوان مثال CO2 بیشتری را در خود حل می کند. هنگام تولید نوشابه با استفاده از این خاصیت، در حرارت های پایین و فشار بالا , نوشیدنی با تزریق گاز CO2 به حالت مشبوع می رسد. بنابراین وقتی در نوشابه باز شود و نوشابه در حرارت و فشار معمولی قرار گیرد، محلول خاصیت مافوق مشبوع دارد یعنی مقدار CO2 حل شده در آن بیش از انحلالیت در آن حرارت و فشار است. چنین محلولی اگر شرایط مهیا باشد تمایل به آزاد کردن CO2 دارد. برای این کار گاز CO2 محلول باید به صورت حباب درآید یعنی مالیکول‌های CO2 حل شده باید در نقطه‌ای جمع شوند و با به هم پیوستن , یک حباب تشکیل دهند و به سطح نوشابه بیایند و از آن خارج شوند. اگر دقت کرده باشید تشکیل حباب در سطوح تماس خارجی نوشابه اتفاق می افتد یعنی در سطح نوشابه و دیواره های بطری یا دور نی . به زبان ساده این سطوح و به خصوص نا همواری های موجود روی آنها یا هر نوع غیرمتجانسی موجود در محیط نقش جایگاه‌های تجمع یا مکان‌هایی برای به هم پیوستن مالیکول‌ها و تشکیل حباب را بازی می‌کنند. به عبارت عامیانه یعنی مالیکول‌ها برای ایجاد حباب دنبال بهانه می گردند و این بهانه را در این سطوح پیدا می کنند. در این وضعیت ریختن نمک در نوشابه باعث خروج سریع تر گاز از محلول می شود. زیرا سطح بیشتری برای تشکیل حباب در اختیار مالیکول‌ها قرار می گیرد (سطح جانبی بلورهای نمک) . چیزی مانند تبلور ( بلور شدن) شکر پس از قرار دادن بلور یا نخ در محلول مافوق مشبوع آن. بنابراین چنین اتفاقی اصلاً کیمیاوی نیست، هیچ تعاملی هم صورت نمی گیرد و تقریباً هر ماده ای از نمک و شکر گرفته تا ریگ که بتوانند نوعی غیرمتجانسی در محیط نوشابه ایجاد کند یا سطح آزاد در اختیار آن قرار دهد (یا به طور خلاصه بهانه دست مالیکول‌ها بدهد!) می‌تواند این کار را بکند. این اتفاق را حتما در هنگام وارد کردن نی در نوشابه دیده اید. تنها مزیت نمک با شکر این است که به دلیل داشتن دانه های کوچک سطح جانبی نسبی بیشتری در مقایسه با مواد بزرگ تر دارند. همین!
از این به بعد می توانید در نوشابه دوستتان به جای نمک خاک بریزید !!! با احترام استاد مجیب الرحمن " رحمانی"

آغاز دروس 15 عقرب