05/06/2026
د افریقا د هېوادونو لېست
(پلازمېنه | نږدې مساحت | د نفوس شمېر)
یادونه: هېوادونه د مساحت له مخې ترتیب شوي دي.
1- الجزایر: الجزایر | 2,381,741 کيلومتره مربع | 48 میلیونه
2- د کانګو دیموکراتیک جمهوریت: کینشاسا | 2,344,858 کيلومتره مربع | 116 میلیونه
3- سوډان: خرطوم | 1,861,484 کيلومتره مربع | 53 میلیونه
4- لیبیا: طرابلس | 1,759,540 کيلومتره مربع | 7.5 میلیونه
5- چاد: انجامېنا | 1,284,000 کيلومتره مربع | 21.5 میلیونه
6- نیجر: نیامي | 1,267,000 کيلومتره مربع | 28.7 میلیونه
7- انګولا: لواندا | 1,246,700 کيلومتره مربع | 40 میلیونه
8- مالي: باماکو | 1,240,192 کيلومتره مربع | 25.8 میلیونه
9- سویلي افریقا: پریتوریا | 1,221,037 کيلومتره مربع | 65.4 میلیونه
10- ایتیوپیا: ادیس ابابا | 1,104,300 کيلومتره مربع | 138 میلیونه
11- موریتانیا: نواکشوط | 1,030,700 کيلومتره مربع | 5.4 میلیونه
12- مصر: قاهره | 1,002,450 کيلومتره مربع | 120 میلیونه
13- تانزانیا: دودوما | 945,087 کيلومتره مربع | 72 میلیونه
14- نایجیریا: ابوجا | 923,768 کيلومتره مربع | 242 میلیونه
15- نامیبیا: وېنډهوک | 824,292 کيلومتره مربع | 3.1 میلیونه
16- موزمبیق: ماپوتو | 801,590 کيلومتره مربع | 36.5 میلیونه
17- زامبیا: لوساکا | 752,618 کيلومتره مربع | 22.5 میلیونه
18- مراکش: رباط | 710,850 کيلومتره مربع | 38.7 میلیونه
19- سویلي سوډان: جوبا | 619,745 کيلومتره مربع | 12.4 میلیونه
20- سومالیا: مقدیشو | 637,657 کيلومتره مربع | 20.2 میلیونه
21- د مرکزي افریقا جمهوریت: بانګي | 622,984 کيلومتره مربع | 5.7 میلیونه
22- ماداګاسکر: انتاناناریفو | 587,041 کيلومتره مربع | 33.4 میلیونه
23- بوټسوانا: ګابورون | 581,730 کيلومتره مربع | 2.6 میلیونه
24- کینیا: نایروبي | 580,367 کيلومتره مربع | 58.5 میلیونه
25- کامرون: یاوندي | 475,442 کيلومتره مربع | 30.5 میلیونه
26- زیمبابوې: هراري | 390,757 کيلومتره مربع | 17.2 میلیونه
27- د کانګو جمهوریت: برازاویل | 342,000 کيلومتره مربع | 6.6 میلیونه
28- عاج ساحل (کوت دیوار): یاموسوکرو | 322,463 کيلومتره مربع | 33.4 میلیونه
29- بورکینا فاسو: واګادوګو | 274,200 کيلومتره مربع | 24.5 میلیونه
30- ګابون: لیبرویل | 267,667 کيلومتره مربع | 2.6 میلیونه
31- ګینیا: کوناکري | 245,857 کيلومتره مربع | 15.4 میلیونه
32- ګانا: اکرا | 238,533 کيلومتره مربع | 35.6 میلیونه
33- یوګانډا: کمپالا | 241,550 کيلومتره مربع | 52.6 میلیونه
34- سینیګال: ډاکار | 196,722 کيلومتره مربع | 19.3 میلیونه
35- تونس: تونس | 163,610 کيلومتره مربع | 12.4 میلیونه
36- مالاوي: لیلونګوې | 118,484 کيلومتره مربع | 22.7 میلیونه
37- اریتریا: اسمرا | 117,600 کيلومتره مربع | 3.6 میلیونه
38- بنین: پورټو نووو | 112,622 کيلومتره مربع | 15.1 میلیونه
39- لایبریا: مونروویا | 111,369 کيلومتره مربع | 5.8 میلیونه
40- سیرا لیون: فریټاون | 71,740 کيلومتره مربع | 9 میلیونه
41- توګو: لومې | 56,785 کيلومتره مربع | 9.9 میلیونه
42- ګینیا بیساو: بیساو | 36,125 کيلومتره مربع | 2.3 میلیونه
43- لیسوتو: ماسیرو | 30,355 کيلومتره مربع | 2.4 میلیونه
44- استوایي ګینیا: مالابو | 28,051 کيلومتره مربع | 2 میلیونه
45- بورونډي: ګیتیګا | 27,834 کيلومتره مربع | 14.7 میلیونه
46- رواندا: کیګالي | 26,338 کيلومتره مربع | 14.8 میلیونه
47- جیبوتي: جیبوتي | 23,200 کيلومتره مربع | 1.2 میلیونه
48- اسواتیني: مبابانې | 17,364 کيلومتره مربع | 1.3 میلیونه
49- ګامبیا: بانجول | 11,295 کيلومتره مربع | 2.8 میلیونه
50- کیپ ورډ (شنه دماغه ټاپوګان): پرایا | 4,033 کيلومتره مربع | 530 زره
51- کومور: موروني | 2,235 کيلومتره مربع | 900 زره
52- موریشس: پورټ لوئیس | 2,040 کيلومتره مربع | 1.2 میلیونه
53- ساو تومې او پرنسیپ: ساو تومې | 964 کيلومتره مربع | 240 زره
54- سېشل: ویکتوریا | 459 کيلومتره مربع | 135 زره
📌 چټک او په زړه پورې حقیقتونه
✅ د مساحت له مخې د افریقا تر ټولو لوی هېواد: الجزایر 🇩🇿
✅ د نفوس له مخې د افریقا تر ټولو لوی هېواد: نایجیریا 🇳🇬
✅ د مساحت له مخې تر ټولو کوچنی هېواد: سېشل 🇸🇨
✅ په ختیځه افریقا کې تر ټولو ډېر نفوس لرونکی هېواد: ایتیوپیا 🇪🇹
✅ د افریقا ټول نفوس: له ۱.۵ میلیاردو څخه زیات (یوه ځوانه وچه ده؛ له ۶۰٪ څخه ډېر خلک یې تر ۲۵ کلونو کم عمر لري).
✅ د افریقا مساحت: شاوخوا ۳۰.۳ میلیونه کيلومتره مربع (د نړۍ دوهمه لویه وچه ده).
✅ د افریقا د هېوادونو شمېر: ۵۴ نړیوال پېژندل شوي هېوادونه.
✅ ژبنیز تنوع: د ۲۰۰۰ څخه ډېرې ژوندۍ ژبې او لهجې پکې ویل کېږي.
✅ تاریخي ژورتیا: افریقا د بشریت زانګو بلل کېږي، ځکه څېړنې ښيي چې د انسانانو لومړنی استوګنځای همدا وچه وه.
✅ تر ټولو لوړه څوکه: د کلیمنجارو غر په تانزانیا کې (۵٬۸۹۵ متره).
✅ تر ټولو ټیټه نقطه: د عسل جهیل په جیبوتي کې (۱۵۵ متره د سمندر له سطحې ښکته).
✅ تر ټولو اوږد سیند: د نیل سیند، چې د نړۍ تر ټولو اوږد سیند هم ګڼل کېږي.
✅ تر ټولو لویه ګرمه دښته: لویه صحرا (صحرا الكبرى)، چې د نړۍ تر ټولو لویه ګرمه دښته ده.
#افریقا #جغرافیه #حقایق #کلتور #سیاحت #نقشه #تاریخ
پښتو ژباړه عبدالسمیع شېرزاد
28/05/2026